Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία (EU-OSHA)

Ο EU-OSHA είναι ο οργανισμός πληροφόρησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την επαγγελματική ασφάλεια και υγεία. Το έργο της συμβάλλει στο στρατηγικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία κατά την περίοδο 2021-2027 και σε άλλες σχετικές στρατηγικές και προγράμματα της ΕΕ. Θεσπίστηκε το 1994 με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2062/94 του Συμβουλίου (που επικαιροποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/126 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου) για τη στήριξη της βελτίωσης της επαγγελματικής ασφάλειας και υγείας (ΕΑΥ). Ο EU-OSHA διαθέτει τριμερές διοικητικό συμβούλιο και εθνικό σημείο επαφής σε κάθε κράτος μέλος, συνήθως την αρμόδια εθνική αρχή για την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία.

Ο EU-OSHA στηρίζει και προσφέρει στα θεσμικά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης, στα κράτη μέλη, στους κοινωνικούς εταίρους και σε άλλους φορείς που δραστηριοποιούνται στον τομέα της ασφάλειας και της υγείας στην εργασία σχετικές τεχνικές συμβουλές, επιστημονικές και οικονομικές πληροφορίες και εξειδικευμένη εμπειρογνωμοσύνη προκειμένου να βελτιωθεί το εργασιακό περιβάλλον όσον αφορά την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων.

Ο EU-OSHA δημοσιεύει αξιόπιστες και σχετικές πληροφορίες σε ερευνητικές εκθέσεις, περιπτωσιολογικές μελέτες ή συνόψεις πολιτικής, διενεργεί έρευνες, αναλύει δεδομένα και προσφέρει μια σειρά εργαλείων για την προώθηση της γνώσης, την ευαισθητοποίηση, την αξιολόγηση των κινδύνων στον χώρο εργασίας και την ανταλλαγή πληροφοριών και ορθών πρακτικών για την ΕΑΥ με σκοπό την εξυπηρέτηση των αναγκών όσων εμπλέκονται στον τομέα της ΕΑΥ, συμπεριλαμβανομένων των υπευθύνων χάραξης πολιτικής.

Βασικές δραστηριότητες σχετικά με την κλιματική αλλαγή και την υγεία

Η κλιματική αλλαγή μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων, καθώς και στην επιχειρησιακή συνέχεια, και οι συνέπειές της μπορούν να προκαλέσουν σημαντικές διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού, οι οποίες με τη σειρά τους ενδέχεται να επηρεάσουν την ΕΑΥ. Οι εργαζόμενοι σε όλους τους τομείς δραστηριότητας θα πληγούν από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.

Ο EU-OSHA διενήργησε διεξοδική ανάλυση σχετικά με το μέλλον της γεωργίας και της δασοκομίας, προσδιορίζοντας την κλιματική αλλαγή και την υποβάθμιση του περιβάλλοντος ως κύριες τάσεις που επηρεάζουν τον τομέα, και δημοσίευσε ενημερωτικό σημείωμα πολιτικής σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η κλιματική αλλαγή δημιουργεί νέους και αναδυόμενους κινδύνους για την ΕΑΥ στον τομέα. Η έρευνα του EU-OSHA σχετικά με την έκθεση σε βιολογικούς παράγοντες στον χώρο εργασίας ανέδειξε τον κίνδυνο εξάπλωσης και ενδημικότητας σπάνιων λοιμώξεων στην Ευρώπη, λόγω της κλιματικής αλλαγής. Μια προηγούμενη έκθεση του EU-OSHA παρείχε επισκόπηση των κινδύνων ΕΑΥ για τους εργαζομένους σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, οι οποίοι ενδέχεται να επιδεινωθούν όταν η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τη συχνότητα των φυσικών καταστροφών, όπως οι δασικές πυρκαγιές, οι πλημμύρες ή οι καταιγίδες. Πιο πρόσφατα, δημοσιεύτηκαν σε 22 γλώσσες της ΕΕ πρακτικές οδηγίες σχετικά με τον τρόπο διαχείρισης των κινδύνων που συνδέονται με την εργασία υπό συνθήκες ζέστης, καθώς και πληροφορίες σχετικά με το τι πρέπει να κάνει ένας εργαζόμενος εάν αρχίσει να πάσχει από ασθένεια που σχετίζεται με τη ζέστη.

Ο EU-OSHA έχει επίσης εξετάσει τους δυνητικούς κινδύνους για την ΕΑΥ που προκαλούνται από τα μέτρα μετριασμού της κλιματικής αλλαγής στις μελέτες προοπτικών του σχετικά με τις πράσινες θέσεις εργασίας, την ψηφιοποίηση και την κυκλική οικονομία, για παράδειγμα τους κινδύνους για την ΕΑΥ που συνδέονται με την αυξημένη χρήση εναλλακτικών μορφών ενέργειας, όπως η αιολική ενέργεια ή οι μικρής κλίμακας εφαρμογές ηλιακής ενέργειας, τα πράσινα κτίρια ή η ανακύκλωση και η διαχείριση αποβλήτων. Το 2024 ξεκίνησε μια νέα μελέτη προβλέψεων ειδικά για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Επικεντρώνεται συγκεκριμένα στην πρόβλεψη των μελλοντικών εξελίξεων και διαταραχών που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή (κρίσεις και διαρθρωτικές αλλαγές) και των σχετικών κινδύνων ΕΑΥ, με βάση τις γνώσεις και τις γνώσεις που αποκτήθηκαν σε προηγούμενα έργα ανάλυσης προοπτικών.

Τα κύματα καύσωνα και οι φυσικές καταστροφές είναι πιθανό να ασκήσουν μεγάλη πίεση στα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης και, κατά συνέπεια, στο υγειονομικό προσωπικό, όπως συνέβη κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.  Η συστηματική αξιολόγηση της επιβάρυνσης των εργαζομένων στον τομέα της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας από τις επιπτώσεις της εργασίας κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, καθώς και η εις βάθος αξιολόγηση των υφιστάμενων παρεμβάσεων και ορθών πρακτικών για την πρόληψη και τη διαχείρισή τους από τον EU-OSHA μπορούν να συμβάλουν στις συζητήσεις σχετικά με την ανθεκτικότητα των συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής.

Από το 2025 και μετά, μια πολυετής ερευνητική δραστηριότητα για την κλιματική αλλαγή και την ΕΑΥ (η λεγόμενη επισκόπηση της ΕΑΥ) θα αξιολογεί τις άμεσες και έμμεσες συνέπειες της κλιματικής αλλαγής στην υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων, συμπεριλαμβανομένης της εξάπλωσης λοιμώξεων, καιρικών φαινομένων ρύπανσης κ.λπ. Θα συλλέγει επίσης πληροφορίες σχετικά με πρακτικές και αποτελεσματικές στρατηγικές για την προσαρμογή και την αύξηση της ανθεκτικότητας στην ΕΑΥ στους χώρους εργασίας.

Τόσο η ανάλυση προοπτικών όσο και η επισκόπηση της ΕΑΥ αντιμετωπίζουν τις αναδυόμενες προκλήσεις που εντοπίστηκαν για την ΕΑΥ και σχετίζονται με τις πολιτικές μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και την πράσινη μετάβαση.

Δικτυακός τόπος:

https://osha.europa.eu/en

Συμβολή του Παρατηρητηρίου

• Επανεξέταση του μέλλοντος της γεωργίας και της επαγγελματικής ασφάλειας και υγείας (ΕΑΥ): Διερεύνηση προοπτικών σχετικά με νέους και αναδυόμενους κινδύνους στον τομέα της ΕΑΥ
• Επιπτώσεις στην υγεία και την ασφάλεια στην εργασία

Σύνδεσμοι για περαιτέρω πληροφορίες

• Γεωργία και δασοκομία: πώς η κλιματική αλλαγή δημιουργεί νέους και αναδυόμενους κινδύνους για την ΕΑΥ – σύνοψη πολιτικής 
• Μελέτη ανάλυσης προοπτικών σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην ΕΑΥ
• Θερμότητα στην εργασία – καθοδήγηση για τους χώρους εργασίας

• Κλιματική αλλαγή και επαγγελματική ασφάλεια και υγεία – άρθρο wiki για την ΕΑΥ
• Κλιματική αλλαγή: Αντίκτυπος στην επαγγελματική ασφάλεια και υγεία (ΕΑΥ)
• Βιολογικοί παράγοντες και πρόληψη ασθενειών που συνδέονται με την εργασία: επανεξέταση
• Υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης: κίνδυνοι για την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία