Κατάταξη των ευρωπαϊκών πρωτευουσών με βάση την έκθεση σε κύματα καύσωνα και κρύα κύματα

Σε μια Ευρώπη που θερμαίνεται, παρατηρούμε αύξηση του αστικού πληθυσμού με τάση γήρανσης, η οποία θα καταστήσει την κοινωνία πιο εκτεθειμένη και ευάλωτη σε ακραία καιρικά φαινόμενα. Κατά την περίοδο 1950-2015 η εμφάνιση ακραίων κυμάτων καύσωνα αυξήθηκε σε όλες τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Τα ψυχρά άκρα θα έχουν μια φθίνουσα τάση καθώς η υπερθέρμανση του πλανήτη εξελίσσεται, ωστόσο, λόγω της μεγαλύτερης μεταβλητότητας του μελλοντικού κλίματος, ο κίνδυνος ψυχρών κυμάτων μπορεί να παραμείνει τοπικά μια σημαντική απειλή. Επιπλέον, η θνησιμότητα λόγω ζέστης και ψύχους θα ενισχυθεί με την προβλεπόμενη δημογραφική εξέλιξη στις ευρωπαϊκές πόλεις.

Σε αυτό το άρθρο οι συγγραφείς επικεντρώνονται στις μητροπολιτικές περιοχές των ευρωπαϊκών πρωτευουσών (ΕΕ28 συν Μόσχα, Όσλο και Ζυρίχη): χρησιμοποιώντας ένα σύνολο οκτώ μοντέλων EURO-CORDEX στο σενάριο RCP8.5, οι συγγραφείς ανίχνευσαν γεγονότα καύσωνα και ψυχρών κυμάτων.

Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι όλες οι υπό διερεύνηση ευρωπαϊκές μητροπολιτικές περιοχές θα είναι πιο ευάλωτες στην υπερβολική ζέστη τις επόμενες δεκαετίες. Με βάση την κατάταξη των επιπτώσεων, τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν ότι τα κρύα κύματα θα αποτελέσουν κάποια απειλή στα μέσα του αιώνα, αλλά δεν θα είναι η μεγαλύτερη απειλή σε καμία από τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και ότι προβλέπεται να εξαφανιστούν εντελώς μέχρι το τέλος αυτού του αιώνα. Αντίθετα, στο εγγύς, αλλά ακόμη περισσότερο στο απώτερο μέλλον, τα ακραία θερμά φαινόμενα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες δεν θα είναι αποκλειστικά σε παραδοσιακά εκτεθειμένες περιοχές όπως η Μεσόγειος και η Ιβηρική Χερσόνησος. Τα κύματα καύσωνα πιθανότατα θα πλήξουν τη Μαδρίτη, τη Ρώμη και την Αθήνα, που συνήθως συνδέονται με ακραίες θερμοκρασίες, αλλά και άλλες πόλεις, όπως η Βαλέτα, η Σόφια, η Βιέννη, το Ζάγκρεμπ και η Ζυρίχη, θα πρέπει να αναμένουν σοβαρές επιπτώσεις στο μέλλον.

Η κατάταξη των ευρωπαϊκών πρωτευουσών με βάση την έκθεσή τους σε ακραία θερμότητα είναι υψίστης σημασίας για τους φορείς λήψης αποφάσεων, προκειμένου να μετριαστεί η θνησιμότητα που σχετίζεται με τη θερμότητα.

Η έρευνα αυτή συμπληρώνεται από το διαδικτυακό εργαλείο MetroHeat, το οποίο περιγράφεται στο Συμπληρωματικό Υλικό του άρθρου. Η MetroHeat παρέχει μια υπηρεσία ανοικτού κλίματος δεδομένων για την απεικόνιση και την αλληλεπίδραση με δείκτες ακραίων θερμοκρασιών και δείκτες καύσωνα για τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.