L-impatti u l-adattament tas-sistemi Ewropej tal-produzzjoni tal-għelejjel għat-tibdil fil-klima

L-istudji dwar it-tibdil antropoġeniku fil-klima mwettqa f’dawn l-aħħar għaxar snin madwar l-Ewropa juru projezzjonijiet konsistenti ta’ żidiet fit-temperatura u xejriet differenti ta’ preċipitazzjoni b’żidiet mifruxa fit-Tramuntana tal-Ewropa u tnaqqis fuq partijiet tan-Nofsinhar u tal-Lvant tal-Ewropa. Dan id-dokument janalizza r-riżultati ta’ sett ta’ kwestjonarji kwalitattivi u kwantitattivi dwar ir-riskji perċepiti u l-impatti previsti tal-klima u t-tibdil fil-klima fuq l-agrikoltura fl-Ewropa mqassma lil esperti agroklimatiċi u agronomiċi f’26 pajjiż. Ir-riżultati juru li l-bdiewa madwar l-Ewropa bħalissa qed jadattaw għat-tibdil fil-klima, b’mod partikolari f’termini ta’ tibdil fiż-żmien tal-kultivazzjoni u l-għażla ta’ speċijiet oħra ta’ għelejjel u kultivari. It-tweġibiet fil-kwestjonarji juru proporzjon sorprendentement għoli ta’ aspettattivi negattivi dwar l-impatti tat-tibdil fil-klima fuq l-għelejjel u l-produzzjoni tal-għelejjel madwar l-Ewropa, anke fil-pajjiżi tat-Tramuntana tal-Ewropa moderati u friski. L-impatti mistennija, kemm pożittivi kif ukoll negattivi, huma kbar fit-Tramuntana tal-Ewropa daqs kemm huma kbar fil-pajjiżi tal-Mediterran, u dan huwa fil-biċċa l-kbira marbut mal-possibbiltajiet għal adattament effettiv biex jinżamm ir-rendiment attwali. L-aktar effetti negattivi nstabu għall-klima kontinentali fiż-żona Pannonjana, li tinkludi l-Ungerija, is-Serbja, il-Bulgarija u r-Rumanija.