Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk (EU-OSHA)

EU-OSHA is het informatieagentschap van de Europese Unie voor veiligheid en gezondheid op het werk. Haar werkzaamheden dragen bij tot het strategisch kader van de Europese Commissie voor gezondheid en veiligheid op het werk 2021-2027 en andere relevante EU-strategieën en -programma’s. Het werd in 1994 opgericht bij Verordening (EG) nr. 2062/94 van de Raad (geactualiseerd bij Verordening (EU) 2019/126 van het Europees Parlement en de Raad)ter ondersteuning van de verbetering van de veiligheid en gezondheid op het werk (VGW). EU-OSHA heeft in elke lidstaat een tripartiete raad van bestuur en een nationaal contactpunt, doorgaans de bevoegde nationale autoriteit voor veiligheid en gezondheid op het werk.

EU-OSHA ondersteunt en biedt de instellingen en organen van de Unie, de lidstaten, de sociale partners en andere actoren op het gebied van veiligheid en gezondheid op het werk relevant technisch advies, wetenschappelijke en economische informatie en gekwalificeerde deskundigheid aan om het arbeidsmilieu te verbeteren wat betreft de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van werknemers.

EU-OSHA publiceert betrouwbare en relevante informatie in onderzoeksverslagen, casestudy’s of beleidsnota’s, voert enquêtes en gegevensanalyses uit en biedt een reeks instrumenten om kennis te vergroten, het bewustzijn te vergroten, risico’s op de werkplek te beoordelen en informatie en goede praktijken op het gebied van VGW uit te wisselen om tegemoet te komen aan de behoeften van degenen die betrokken zijn op het gebied van VGW, met inbegrip van beleidsmakers.

Kernactiviteiten op het gebied van klimaatverandering en gezondheid

Klimaatverandering kan aanzienlijke gevolgen hebben voor de veiligheid en gezondheid van werknemers en de bedrijfscontinuïteit, en de gevolgen ervan kunnen leiden tot grote verstoringen van de toeleveringsketen, die op hun beurt gevolgen kunnen hebben voor VGW. Werknemers in alle sectoren zullen te lijden hebben onder de gevolgen van de klimaatverandering.

EU-OSHA heeft een grondige analyse uitgevoerd van de toekomst van de land- en bosbouw, waarbij klimaatverandering en aantasting van het milieu zijn aangemerkt als de belangrijkste trends die van invloed zijn op de sector, en heeft een beleidsnota gepubliceerd over de wijze waarop klimaatverandering nieuwe en opkomende VGW-risico’s in de sector creëert. Uit onderzoek van EU-OSHA naar blootstelling aan biologische agentia op het werk is gebleken dat het risico bestaat dat zeldzame infecties zich in Europa verspreiden en endemisch worden als gevolg van de klimaatverandering. In een eerder verslag van EU-OSHA werd een overzicht gegeven van de VGW-risico’s voor hulpverleners, die kunnen worden verergerd wanneer de klimaatverandering gevolgen heeft voor de frequentie van natuurrampen zoals bosbranden, overstromingen of stormen. Meer recentelijk zijn in 22 EU-talen praktische richtsnoeren gepubliceerd over het beheer van de risico’s van werken in hitte en informatie over wat te doen als een werknemer begint te lijden aan een hittegerelateerde ziekte.

EU-OSHA heeft in zijn prognosestudies over groene banen, digitalisering en de circulaire economie ook aandacht besteed aan potentiële VGW-risico’s als gevolg van maatregelen ter beperking van de klimaatverandering, bijvoorbeeld de VGW-risico’s in verband met het toegenomen gebruik van alternatieve energievormen zoals windenergie of kleinschalige toepassingen van zonne-energie, groen bouwen of recycling en afvalbeheer. In 2024 is een nieuwe prognosestudie over de gevolgen van klimaatverandering van start gegaan. Het richt zich specifiek op het anticiperen op toekomstige ontwikkelingen en verstoringen in verband met klimaatverandering (crises en structurele veranderingen) en gerelateerde VGW-risico’s, voortbouwend op kennis en inzichten die zijn opgedaan in eerdere prognoseprojecten.

Hittegolven en natuurrampen zullen de gezondheidszorgstelsels en bijgevolg het personeel in de gezondheidszorg waarschijnlijk zwaar belasten, zoals tijdens de COVID-19-pandemie is gebeurd.  Een systematische evaluatie van de last van de gevolgen van het werken tijdens de COVID-19-pandemie voor gezondheidswerkers en maatschappelijk werkers in de EU en een grondige beoordeling van bestaande interventies en goede praktijken voor de preventie en het beheer ervan door EU-OSHA kunnen bijdragen aan de besprekingen over de veerkracht van gezondheidszorgstelsels in de context van de klimaatverandering.

Vanaf 2025 zal een meerjarige onderzoeksactiviteit op het gebied van klimaatverandering en VGW (het zogenaamde VGW-overzicht) de directe en indirecte gevolgen van de klimaatverandering voor de gezondheid en veiligheid van werknemers beoordelen, met inbegrip van de verspreiding van infecties, weersomstandigheden met verontreiniging, enz. Ook zal informatie worden verzameld over praktijken en doeltreffende strategieën om zich aan te passen en de veerkracht op het gebied van VGW op de werkplek te vergroten.

Zowel de prognoses als het VGW-overzicht pakken de nieuwe uitdagingen aan die voor VGW zijn vastgesteld in verband met het beleid ter beperking van de klimaatverandering en de groene transitie.  

Website:

https://osha.europa.eu/en

Bijdragen van de waarnemingspost

• Herziening van de toekomst van de landbouw en veiligheid en gezondheid op het werk (VGW): Prognose van nieuwe en opkomende risico's op het gebied van VGW
• Gevolgen voor de gezondheid en veiligheid op het werk

Links naar verdere informatie

• Land- en bosbouw: hoe klimaatverandering nieuwe en opkomende VGW-risico’s creëert – beleidsnota 

• Warmte op het werk – richtsnoeren voor werkplekken
• Klimaatverandering en veiligheid en gezondheid op het werk – artikel in de VGW-wiki
• Klimaatverandering: Impact op veiligheid en gezondheid op het werk (VGW)
• Biologische agentia en preventie van werkgerelateerde ziekten: een beoordeling
• Hulpdiensten: veiligheids- en gezondheidsrisico's op het werk