Badania naukowe i innowacje dotyczące wpływu czynników środowiskowych na zdrowie

Niniejsza publikacja UE zawiera informacje na temat istniejących finansowanych przez UE projektów badawczych i innowacyjnych dotyczących środowiska i zdrowia. Wyjaśniono w nim uzasadnienie grupowania projektów w celu promowania synergii i zwiększenia wpływu badań na społeczeństwo i politykę.

 

Jakość środowiska, w którym żyjemy i pracujemy, jest silnym wyznacznikiem naszego zdrowia i dobrego samopoczucia. W Europie czynniki ryzyka środowiskowego, w tym zmiany klimatu, są odpowiedzialne za prawie 20 % rocznych zgonów, a ich obciążenie chorobami ma znaczące skutki gospodarcze. Obecny stan środowiska naturalnego i pojawiające się presje wymagają skoordynowanych i terminowych działań w celu zrozumienia, zapobiegania i minimalizowania skutków tych czynników stresogennych.

W związku z tym istnieją szeroko zakrojone unijne ramy inicjatyw tematycznych i działań regulacyjnych związanych ze środowiskiem i zdrowiem. Dowody na poparcie wdrażania tych ram polityki są dostarczane przez badania naukowe i innowacje, które są w coraz większym stopniu wspierane przez UE. Unijny portfel projektów badawczych na rzecz środowiska i zdrowia obejmuje m.in. misję i strategię w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu (przyczynienie się do Zielonego Ładu UE) oraz misję miast neutralnych i inteligentnych w dziedzinie klimatu ( wkład w politykę UE w zakresie zdrowia miejskiego). 

W ramach programu „Horyzont 2020”, unijnego programu badań naukowych i innowacji na lata 2014–2020, projekty ukierunkowane na zmianę klimatu stanowiły 4 % finansowanych badań naukowych w dziedzinie środowiska i zdrowia. Rozpoczęta w ramach programu „Horyzont 2020” i wzmocniona w ramach programu „Horyzont Europa” współpraca między projektami zajmującymi się tym samym tematem badawczym, za pośrednictwem tzw. klastrów, ma na celu promowanie synergii i wymiany wiedzy oraz zwiększenie społecznego i politycznego wpływu finansowanych przez UE badań w dziedzinie środowiska i zdrowia. Spośród 9 obecnie aktywnych klastrów (z ponad 50 projektami) klaster „Horyzont Europa” obejmuje 6 projektów, ponad 100 grup badawczych i 28 krajów, których całkowity budżet wynosi 59 mln EUR (lub 44 % obecnych klastrów badawczych programu „Horyzont Europa” w portfolio „Środowisko i zdrowie”). Różne klastry przyczyniają się do kształtowania polityki opartej na dowodach w dziedzinie środowiska i zdrowia poprzez publikowanie broszur, biuletynów i briefów politycznych oraz organizowanie spotkań i warsztatów.