Dearbhú Bhúdaipeist: dlús a chur le gníomhaíocht do dhaoine níos sláintiúla, do phláinéad rathúil, do thodhchaí inbhuanaithe

Arna ghlacadh an 6 Iúil 2023 ag airí sláinte agus comhshaoil thíortha Réigiún Eorpach EDS, leagtar amach i nDearbhú Bhúdaipeist gealltanais pholaitiúla agus gníomhaíochtaí polaitiúla chun aghaidh a thabhairt ar na rioscaí sláinte a bhaineann le géarchéim thriarach an athraithe aeráide, an truaillithe agus chailliúint na bithéagsúlachta mar aon le téarnamh ó COVID-19 agus i gcomhthéacs an téarnaimh sin. Tugtar tús áite sa Dearbhú do ghníomhaíocht phráinneach fhorleathan maidir le dúshláin sláinte a bhaineann leis an ngéarchéim thriarach seo, agus is é is aidhm dó dlús a chur leis an aistriú cóir i dtreo sochaithe athléimneacha, sláintiúla, cothroma agus inbhuanaithe. Trí Dhearbhú Bhúdaipeist a ghlacadh, tá tíortha tiomanta dul i ngleic leis an truailliú agus leis an athrú aeráide, a chinntiú go bhfuil rochtain ag gach duine ar uisce sábháilte, ar shláintíocht agus ar sheirbhísí sláinteachais, breithnithe dúlra agus bithéagsúlachta a chomhtháthú i mbeartais, agus timpeallacht thógtha ghlan, shábháilte agus shláintiúil a chur chun cinn. Bhí gealltanais bhreise dírithe ar chórais sláinte.

Cuireann an Dearbhú rannpháirtíocht na hearnála sláinte san athrú aeráide chun cinn agus déanann sé cás ar son na sláinte i gceapadh beartas aeráide. Maidir leis an mbeartas oiriúnúcháin, príomhghealltanas is ea pleananna náisiúnta oiriúnúcháin sláinte a fhorbairt, a thabhairt cothrom le dáta agus a chur chun feidhme, mar dhoiciméid neamhspleácha nó mar chuid d’iarrachtaí náisiúnta níos leithne maidir le pleanáil oiriúnúcháin. Chun tacú le hacmhainneachtaí cur chun feidhme na dtíortha, tá sé d’aidhm ag an Dearbhú freisin rialachas, infheistíocht in acmhainní daonna agus giniúint eolais agus uirlisí le haghaidh gníomhaíochta a neartú. Leagtar béim ann freisin ar chumhachtú eagraíochtaí óige chun a ngníomhaíochtaí a dhéanamh níos ábhartha i gceapadh agus i gcur chun feidhme beartas. Is dlúthchuid den Dearbhú é an Treochlár do dhaoine níos sláintiúla, do phláinéad rathúil agus do thodhchaí inbhuanaithe 2023–2030agus déantar cur síos ann ar shraith gníomhaíochtaí chun dlús a chur leis na haistrithe is gá. Chun dlús a chur le cur chun feidhme na ngealltanas, seoladh Comhpháirtíochtaí an Phróisis Eorpaigh Comhshaoil agus Sláinte (EHP) mar shásra nua atá dírithe ar ghníomhaíocht. Is é is aidhm dó tíortha agus comhpháirtithe a bhfuil leas coiteann acu i réimse téamach ar leith a thabhairt le chéile chun oibriú le chéile ar thionscadail agus ar ghníomhaíochtaí comhpháirteacha. Seoladh ceithre Chomhpháirtíocht EHP, ag díriú ar ghníomhú ar son na haeráide san earnáil sláinte, comhoibriú óige, bithmhonatóireacht dhaonna, agus soghluaisteacht shláintiúil. Tá sé mar aidhm ag Comhpháirtíocht na hEarnála Sláinte um Ghníomhú ar son na hAeráidepobal cleachtais réigiúnach a sholáthar chun cineálacha cur chuige, taithí agus taighde a roinnt de réir mar a leagann tíortha amach conairí agus réitigh chun córais sláinte atá seasmhach ó thaobh na haeráide de, ísealcharbóin agus inbhuanaithe ó thaobh an chomhshaoil de a fhorbairt.