LIFE agus Bainistíocht Cósta

Tá criosanna cósta i measc na limistéar is táirgiúla ar domhan, a bhfuil ardluach éiceolaíoch agus eacnamaíoch acu. Cuireann siad réimse leathan seirbhísí luachmhara gnáthóg agus éiceachóras ar fáil a mheall daoine agus gníomhaíochtaí daonna i gcónaí. Faoi láthair, tá níos mó ná 40% de shaoránaigh na hEorpa ina gcónaí gar do chóstaí, ag síneadh ón Atlantach Thoir Thuaidh agus ó Mhuir Bhailt go dtí an Mheánmhuir agus an Mhuir Dhubh. Cuireann an diantiúchan daonra sin agus saothrú iomarcach acmhainní nádúrtha brú ollmhór ar ár n-éiceachórais chósta, rud a fhágann go gcailltear an bhithéagsúlacht agus go scriostar gnáthóga. Tá limistéir chósta i measc na limistéar is leochailí ó thaobh an athraithe aeráide de freisin. I measc na rioscaí tá tuilte, creimeadh, ardú ar leibhéal na farraige chomh maith le teagmhais adhaimsire. Tá na tionchair sin forleathan agus tá saol agus slite beatha na bpobal cósta á n-athrú acu cheana féin. Laistigh den Aontas Eorpach, meastar go bhfuil 13 mhilliún duine i mbaol a n-easáitithe má thagann ardú aon mhéadar ar leibhéil na farraige, le bille bliantúil as neamhghníomhaíocht suas le €6 bhilliún. Agus an tAontas ar an eolas faoi na saincheisteanna iomadúla íogaire sin, tá sé tar éis bainistiú comhtháite trasearnála na limistéar cósta agus an comhar trasteorann a chur chun cinn, go háirithe trí Mholadh a eisíodh in 2002. Leis an Moladh maidir le ICZM, agus le daingniú Phrótacal ICZM a ghabhann le Coinbhinsiún Barcelona don Mheánmhuir in 2010, cuirtear uirlisí beartais comhchuibhithe ar fáil lena n-éascaítear cur chun feidhme beartas comhtháite. Sa chomhthéacs sin, agus laistigh de chreat níos leithne an Bheartais Mhuirí Chomhtháite, sheol agus mhaoinigh an Coimisiún Eorpach roinnt tionscadal agus tionscnamh a thacaíonn leis an gcur chuige sin nó a léiríonn é. Tá clár LIFE (ionstraim airgeadais an Aontais don Chomhshaol) ar cheann de phríomhionstraimí cistiúcháin an Aontais lena dtacaítear le tionscadail nithiúla ICZM a ghlacadh agus a chur chun feidhme agus le dea-chleachtais a fhorbairt maidir le limistéir chósta a bhainistiú. Tugtar forléargas sa tuarascáil seo ar thionscadail éagsúla LIFE a chuireann le heolas, cosaint agus úsáid inbhuanaithe thimpeallacht an chósta. Tugtar samplaí ann den chaoi ar chuir an beartas leis an gcleachtas ar mhaithe le réigiúin chósta na hEorpa. Go háirithe, tar éis creat beartais ICZM a thabhairt isteach, dírítear sa tuarascáil ar an anailís (lena n-áirítear tuairisc ar chás-staidéir ábhartha) ar na saincheisteanna seo a leanas: - Bainistíocht chósta a chur chun feidhme; - Gníomhaíochtaí a bhfuil tionchar acu ar limistéir chósta; - Loingseoireacht agus calafoirt inbhuanaithe; Oiriúnú cósta don athrú aeráide; feabhas a chur ar an timpeallacht mhuirí; - Gníomhaíochtaí comhtháite gnáthóige cósta. Mar gheall ar leochaileacht na limistéar cósta i leith éifeachtaí an athraithe aeráide, tá an tAontas tar éis tús a chur leis an bpróiseas chun athbhreithniú a dhéanamh ar a Mholadh maidir le ICZM chun béim níos mó ar oiriúnú don athrú aeráide a chur chun cinn ar an leibhéal áitiúil agus réigiúnach. Cuireann roinnt tionscadal LIFE atá críochnaithe agus leanúnach ceachtanna úsáideacha ar fáil don phróiseas ICZM sa réimse seo. Mar shampla, tionscadail lena léirítear conas is féidir leis na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha sonraí agus cásanna maidir leis an athrú aeráide a ionchorprú i mapáil riosca cósta agus i bpleanáil fhadtéarmach; nó tionscadail lena ndéantar gníomhaíocht maidir le hionradh sáile trí oibriú leis an dúlra, seachas ina aghaidh, chun athléimneacht na n-éiceachóras cósta agus na bpobal cósta a neartú. Bhí cur chuige eolasbhunaithe, ina raibh na príomhpháirtithe leasmhara uile rannpháirteach, ina ghné bhunriachtanach d’iarrachtaí thionscadail LIFE.