Tuarascáil 2021 ó Lancet Countdown ar an tsláinte agus ar an athrú aeráide: code red ar mhaithe le todhchaí shláintiúil

Cuirtear a thorthaí i láthair sa séú Tuarascáil maidir le Comhaireamh Lancet i gcomhthéacs an 26ú Comhdháil de chuid na bPáirtithe (COP26) faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide agus i gcomhthéacs phaindéim COVID-19 atá ar siúl faoi láthair. Léiríonn an anailís ar 44 táscaire, thar aon rud eile, na neamhionannais atá ag dul i méid maidir le tionchair an athraithe aeráide ar an tsláinte. Cé go bhfuil méadú tagtha ar nochtadh ginearálta an duine do ghuaiseacha sláinte a bhaineann leis an athrú aeráide agus gur léiríodh go dtí seo nach leor bearta oiriúnaithe, is é an daonra is leochailí an daonra is mó atá buailte, agus géaraíonn an t-athrú aeráide na neamhionannais atá ann cheana. Bíonn tionchar díréireach ag na rioscaí comhuaineacha agus idirnasctha a bhaineann le teagmhais adhaimsire, tarchur galar tógálach, agus neamhdheimhneacht bia, uisce agus airgeadais ar na pobail is leochailí. Trí rioscaí sláinte idirnasctha éagsúla, cuireann an t-athrú aeráide blianta de dhul chun cinn sa tsláinte phoiblí agus san fhorbairt inbhuanaithe i mbaol.

Mar sin féin, taifeadadh treochtaí a bhfuil gealladh fúthu maidir le méaduithe ar ghiniúint fuinnimh in-athnuaite, infheistíocht laghdaithe in acmhainneacht nua ghuail, úsáid mhéadaithe feithiclí leictreacha agus rannpháirtíocht mhéadaithe sa tsláinte agus san athrú aeráide ar fud na sochaí mar gheall ar an bpaindéim dhomhanda. Trí na trilliúin dollar atá tiomanta do théarnamh COVID-19 a dhíriú ar shaintreoracha EDS maidir le téarnamh sláintiúil glas, d’fhéadfaí cabhrú leis an domhan a spriocanna a bhaint amach ag an am céanna i gcomhréir le Comhaontú Pháras, córais nádúrtha a chosaint chun tacú leis an bhfolláine, agus neamhionannais a laghdú trí thionchair laghdaithe ar an tsláinte agus trí chomhthairbhí is mó is féidir a bhaint as aistriú uilíoch ísealcharbóin. Dá bhrí sin, is deis stairiúil í an nóiméad reatha chun sláinte na nglúnta atá ann faoi láthair agus na nglúnta atá le teacht a chinntiú.