Spá um efnahagsleg áhrif loftslagsbreytinga í geirum Evrópusambandsins á grundvelli boTtom-up greiningar (PESETA I-II-III-IV)

Röð PESETA-verkefna (PESETA I, PESETA II, PESETA III og PESETA IV) Sameiginlegu rannsóknarmiðstöðvarinnar (JRC) hefur ætlað að skilja betur mögulegar lífeðlisfræðilegar og efnahagslegar afleiðingar loftslagsbreytinga í framtíðinni fyrir Evrópu. Helsti hvati þess að hefja röð matsgerða á áhrifum loftslagsbreytinga hefur verið að skilja betur hvernig loftslagsbreytingar geta haft áhrif á Evrópu, til að öðlast gagnlega innsýn í aðlögun að loftslagsbreytingum.

PESETA I (lokið 2009) tekur tillit til áhrifa loftslagsbreytinga á fimm mismunandi sviðum og niðurstöður eru skráðar bæði í atvinnugreinarannsóknum (fyrir landbúnað, strandkerfi, ferðaþjónustu, heilsu manna) og í lokaskýrslu verkefnisins. Í lokaskýrslunni eru kynntir helstu þættir aðferðafræðilegs ramma verkefnisins, þ.m.t. helstu þættir þeirra loftslagssviðsmynda sem notaðar voru til að framkvæma greininguna. Í henni er einnig greint frá helstu niðurstöðum úr mati á einstökum geirum og niðurstöðum þess að fella efnahagsleg áhrif einstakra geira inn í tölvutækt, almennt jafnvægislíkan GEM-E3 fyrir Evrópu til að kanna mögulega forgangsröðun við aðlögun innan ESB.

PESETA II (lokið 2014) byggist að miklu leyti á þekkingu og reynslu sem fengin var úr fyrra PESETA verkefninu, sem útvíkkar greininguna þannig að hún nái til fleiri geira og tekur einnig tillit til fleiri loftslagsáætlana. Samantekt niðurstaðna fyrir lífeðlisfræðilega áhrifaflokka er tiltæk fyrir landbúnað, skógarelda, flóð í ám, hentugleika búsvæða trjátegunda, eftirspurn eftir orku, ferðaþjónustu, samgöngugrunnvirki, heilbrigði manna, hækkun sjávarborðs (strandar), oddapunkta, þurrka. Flest þessara áhrifa eru felld inn í computable almenna jafnvægi efnahagslega líkan GEM-E3 til að framkvæma efnahagslega greiningu. Lokaniðurstöður verkefnisins eru tilgreindar í lokaskýrslu PESETA II.

PESETA III (lokið árið 2018), byggist, eins og fyrri PESETA, á samræmdum ramma sem samþættir loftslags- og félagshagfræðilegar spár, áhrifalíkön og efnahagslega greiningu. Það notar nýja fjölskyldu loftslags framtíð (Representative Concentration Pathways, RCPs; Sameiginlegar félagslegar og hagrænar leiðir (e. Shared Social Economic Pathways, SSP). Enn fremur eru EURO-CORDEX loftslagsgögn í samræmi við háþróaða losunarsviðsmynd (RCP8.5 flokkur) notuð í stað eldri sviðsmynda milliríkjanefndar um loftslagsbreytingar (IPCC SRES). Skjöl með niðurstöðum verkefnisins má finna í lokaskýrslu, í stefnukortum og í atvinnugreinaskýrslum um strandflóð, flóð í ám, orku, flutninga, þurrka, landbúnað, búsvæði við Miðjarðarhafið, skógarelda, vatnsauðlindir og framleiðni vinnuafls. Niðurstöður JRC PESETA III verkefnisins hafa verið teknar með í skýrslu um mat á aðlögunaráætlun framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins.

Áhrif loftslagsbreytinga á ESB eru rannsökuð frekar í PESETA IV rannsókninni þar sem lagt var mat á ávinninginn (eins og komist var hjá neikvæðum áhrifum) af því að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og möguleikana á aðlögunarráðstöfunum á vettvangi ESB. Ellefu loftslagsáhrifaflokkar falla undir rannsóknina: dánartíðni manna vegna hita- og kuldabylgna, storma, vatnsauðlinda, þurrka, flóða í ám, flóða við strendur, skógarelda, missis búsvæða, vistkerfi skóga, landbúnaðar og orkuveitu. Helstu niðurstöður verkefnisins með helstu vísindalegum niðurstöðum og stefnuáhrifum má finna í skýrslum geirans á vefsíðu PESETA IV.