Modellering av vassbehov og tilgjengelegheitsscenari for noverande og framtidig arealbruk og klima i Sava-vassdraget

170 Simuleringar med LISFLOOD-vassressursane i 30-årsperiodar med ulike kombinasjonar av arealbruksendringar og klimaendringar har vorte evaluert for deira innverknad på vass-mat-energi-miljøsambandet i Sava-vassbassenget.
For Sava-vassdraget fann vi i denne studien at meir intenst vatna jordbruk har potensial til å auke avlingane betydeleg, men det er ikkje tilstrekkelege vassressursar tilgjengeleg for å realisere dette. Også, viss vatning ville bli auka drastisk, ville andre sektorar bli negativt påverka, til dømes energisektoren (redusert kjølevasstilgjengelegheit, potensielt mindre vatn til tider produserer vasskraft), navigasjon (hyppigare og lågare lågstraumningar) og miljøet (brot på miljømessige eller minimale straumningsforhold).
Effektar på vassressursar vil vere meir signifikante med auka vatning for å auke avlingsutbyttet av t.d. mais. Dette vil føre til ein auke i vassbehovet frå 2 216 Mm3/år til 3 337 Mm3/år. Samla vassbehov i Sava-bassenget vil auke ytterlegare til kring 6 000 Mm3/år viss vi kombinerer både auka vatning og klimaprognosar til 2100. Det gjennomsnittlege simulerte maisutbyttet kan auke frå 5,7 tonn/ha ved noverande forhold til 9,9 tonn/ha ved auka og optimal vatning. Desse betydelege aukene i vatning, noko som ville føre til betydelege avlingar aukar òg, ville føre til vassmangel i delar av Sava-bassenget. Dessutan er det berre ikkje nok vatn til å vatne alle område som er vassavgrensa for vekstvekst.

Eksisterande vatningsplanar og vatning av områda som tidlegare var utstyrte for vatning (ifølgje FAO) verkar meir gjennomførbare ut frå eit vassressursperspektiv.
Flaumtoppane forventast å halde fram med å vere uendra som følgje av forventa arealbruksendringar fram til 2050 for Sava-bassenget. Med framskrivingar av klimaendringar simulerer vi imidlertid ein samla auke i flaumtoppane med 13 % for 2011-2040-perioden og ein auke på 23 % for 2071-2100-perioden.
Elvestraumane minkar moderat for scenaria for 2011-2040. For slutten av århundret 2071-2100, er lowflow verdiar anslått til moderat auke i forhold til kontroll 1981-2010 klima. Overdriven vatning vil resultere i ein alvorleg reduksjon av lågstraumsutsleppa med 50-60 %. Når det gjeld økologiske straumar, kan liknande observasjonar gjerast.

Navigasjon i hovudelva Sava kan bli påverka av desse trendane.

Vasstilgjengelegheita for energiproduksjon — vasskraft og kjølevatn for termiske og kjernekraftverk — forventast å søkke med eit gjennomsnitt på 3,3 % for 2030 under RCP4.5, medan RCP8.5 vil resultere i ein auke på 1,3 %. Slutten av århundret simuleringar gje ein 17,6 % høgare Q50 for RCP4.5 og 23,1 % høgare for RCP8.5. Overdriven vatning kan påverke vasstilgjengelegheita for kraftproduksjon, spesielt for kjøling av termiske kraftverk. Vasskraftreservoarer kan gjerast om til multifunksjonelle reservoarer, som òg tener nedstraums vatningsbehov og flaumkontroll, og dermed tener flere føremål.