Archiwum wiadomości

Miejskie tereny zielone poprawiają jakość życia, łagodząc wysokie temperatury, wyspy ciepła, zanieczyszczenie hałasem i złą jakość powietrza. Jednak badanie przeprowadzone przez Komisję Europejską we współpracy z Uniwersytetem w Kopenhadze wykazało, że mniej niż 15% europejskiej ludności miejskiej ma pełny dostęp do terenów zielonych zgodnie z zasadą zazieleniania "3-30-300". Odkrycia pokazują również, że bogatsze dzielnice cieszą się znacznie wyższym poziomem pokrywy drzew i bliskością natury niż obszary o niższych dochodach.

W ostatnich latach pożary lasów spłonęły w całej Europie, ale staranne rozmieszczanie wypasanych zwierząt gospodarskich na obszarach wysokiego ryzyka może zmniejszyć ich podatność na pożary, jak stwierdzono w dwóch projektach LIFE. Podejście znane jako agroleśnictwo pozwala bydłu, owcom lub kozom wędrować między drzewami, gdzie jedzą i deptają roślinność, która może zapewnić paliwo do pożaru.

Prawie 8 tys. pożarów w 25 z 27 państw członkowskich UE spowodowało spalenie 1 079 538 hektarów. Jest to najwyższy spalony obszar w UE-27 odnotowany przez EFFIS od 2006 r., czyli prawie dwukrotnie więcej niż średnia z lat 2006–2024. Sezon 2025 odzwierciedla wyraźną tendencję: wcześniejszy start, częstsze i intensywniejsze fale upałów oraz pożary sięgające wyższych szerokości geograficznych niż obserwowano w przeszłości.

Biblioteka NbS, opracowana przez finansowany przez UE projekt LandShift and Metabolic Institute, jest interaktywną platformą opartą na systematycznej identyfikacji i opiece nad wdrożonymi przypadkami NbS w całej Europie. Każdy przypadek jest podzielony na kategorie według rodzaju ekosystemu, wyzwania związanego z użytkowaniem gruntów i podejścia do rozwiązania, co umożliwia użytkownikom zbadanie i porównanie opcji dostosowanych do ich konkretnych potrzeb.

Nowy dokument prowadzony przez Deltares i Uniwersytet w Utrechcie ujawnia, że Europa ma znacznie więcej możliwości przyspieszenia przystosowania się do zmiany klimatu niż zwykle jest to uznawane. Zamiast reagować tylko wtedy, gdy zagrożenia klimatyczne stają się pilne, badanie pokazuje, w jaki sposób dynamika polityczna, wsparcie publiczne, dostępność zasobów, innowacje technologiczne lub rutynowe cykle konserwacji mogą przyspieszyć działania przystosowawcze.

Ponieważ pożary stają się coraz większe, częstsze i bardziej niszczycielskie, Komisja Europejska przedstawia nowe zintegrowane podejście do zarządzania ryzykiem pożarów, które obejmuje zapobieganie, gotowość, reagowanie i odbudowę. To całościowe podejście zwiększy odporność Europy na rosnące zagrożenie pożarami lasów i zapewni silniejszą ochronę Europejczyków i środowiska, a także infrastruktury i dziedzictwa kulturowego.

Aby wesprzeć realizację Programu nordyckiej współpracy w dziedzinie środowiska i klimatu na lata 2025–2027, w ramach Nordyckiego programu przystosowania się do zmiany klimatu (NCAP) zaprasza się do składania wniosków o dotacje na nordyckie projekty współpracy koncentrujące się na inwestycjach w przystosowanie się do zmiany klimatu oraz na potencjale ograniczenia ryzyka, tworzenia wartości i skutecznego finansowania lub wpływie zmiany klimatu na różnorodność biologiczną i potencjale ograniczenia powiązanego ryzyka. Zaproszenie do składania wniosków jest otwarte od 8 kwietnia 2026 r. i kończy się 24 maja 2026 r. o godz. 23:59 (czasu środkowoeuropejskiego).

W ramach finansowanego przez UE projektu REGILIENCE+ opublikowano wyniki oceny potrzeb przeprowadzonej z udziałem 147 zainteresowanych stron z 27 państw w zakresie realizacji projektów w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu. Ustalenia te stanowią jasny plan działania dotyczący konkretnych wyzwań i wymogów stojących przed władzami lokalnymi i regionalnymi, oferujący cenny wgląd w to, w jaki sposób projekty misji UE mogą lepiej dostosować swoje rozwiązania do wspierania regionalnej odporności na zmianę klimatu.

W najnowszym sprawozdaniu Światowej Organizacji Meteorologicznej na temat stanu klimatu stwierdzono, że klimat na Ziemi jest bardziej niezrównoważony niż kiedykolwiek w historii, ponieważ stężenia gazów cieplarnianych napędzają dalsze ocieplenie atmosfery i oceanów oraz topnienie lodu. Te zakrojone na szeroką skalę zmiany nastąpiły w ciągu kilku dziesięcioleci, ale będą miały szkodliwe skutki dla setek – a potencjalnie tysięcy – lat.

Komisja Europejska przyjęła nowe wytyczne, aby pomóc państwom członkowskim w dostosowaniu sieci chronionych obszarów przyrodniczych Natura 2000 do rosnącej presji związanej ze zmianą klimatu. Przedstawiono w nim zalecenia dotyczące praktycznych środków przystosowawczych i ram przystosowania się do zmiany klimatu dla zarządzających siecią Natura 2000, organów krajowych i zainteresowanych stron odpowiedzialnych za ochronę najcenniejszych siedlisk i gatunków w Europie.

Nowe sprawozdanie Haskiego Centrum Studiów Strategicznych pokazuje, że zagrożenia klimatyczne, takie jak upały, susze i pożary lasów, w nieproporcjonalny sposób wpływają na Europę Południową i Południowo-Wschodnią, podczas gdy powodzie w coraz większym stopniu wpływają na regiony centralne i północne. Te nierówne presje przekładają się na pogłębiające się dysproporcje społeczno-gospodarcze, zwłaszcza w rolnictwie, infrastrukturze, opiece zdrowotnej i szerzej pojętej gospodarce. Przystosowanie się do zmiany klimatu może jednak przekształcić ryzyko w odporność.

Na Łotwie uruchomiono nowy system wczesnego ostrzegania w celu przeciwdziałania rosnącemu ryzyku powodziowemu spowodowanemu topnieniem śniegu i dużymi opadami atmosferycznymi. System, oparty na poprzedniej aplikacji opartej na czujnikach działającej w mieście Jelgava, będzie dostarczał alerty mieszkańcom i władzom w regionie Zemgale, płaskim terytorium o gęstej sieci rzecznej. Projekt otrzymał dofinansowanie z projektu IMPETUS w ramach programu Horyzont 2020 i był wynikiem współpracy Centrum Cyfrowego Jelgava, Regionu Planowania Zemgale, Łotewskiego Centrum Geologii i Meteorologii Środowiska oraz Bałtyckiego Forum Środowiska.

Najnowsza aktualizacja asystenta wyszukiwania Climate-ADAPT przynosi kilka ulepszeń zaprojektowanych w celu poprawy wydajności, niezawodności i doświadczenia użytkownika. Kluczowe nowe funkcje obejmują funkcje DeepResearch umożliwiające bardziej kompleksowe odpowiedzi, wieloetapowe rozumowanie i sztuczną inteligencję Fact Check, która oferuje większą stabilność i wiarygodność.

Norweska Agencja Środowiska wraz z Dyrekcją ds. Dzieci, Młodzieży i Rodziny zleciła kompleksowe mapowanie literatury na temat powiązań między zmianą klimatu a nierównościami społecznymi. W sprawozdaniu, które zostanie wykorzystane w przygotowywanej przez Norwegię krajowej ocenie narażenia na zmianę klimatu, wskazano, że wydarzenia związane z klimatem zwykle pogłębiają istniejące nierówności. Raport jest napisany w języku norweskim, ale zawiera angielskie podsumowanie i kluczowe ustalenia.

W niniejszym sprawozdaniu zestawiono wyniki projektu „Badanie gmin: gdzie gminy stoją w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu i jak docierają do wielofunkcyjnych i transformacyjnych rozwiązań w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu?”, przedstawiono wytyczne dotyczące sposobów wzmocnienia przystosowania się gmin do zmiany klimatu w Niemczech oraz określono przyszłe potrzeby badawcze. Raport jest w języku niemieckim, ale istnieje obszerne angielskie streszczenie.

Zarząd EOG formalnie zatwierdził Republikę Mołdawii jako państwo współpracujące EOG i Eionet. Odzwierciedla to ściślejszą współpracę między EOG a Republiką Mołdawii w zakresie ochrony środowiska, w tym przystosowania się do zmiany klimatu. Climate-ADAPT będzie stopniowo rozwijał się, obejmując kraj zasobami i usługami Climate-ADAPT.

W ramach finansowanego przez UE projektu LAND4CLIMATE opublikowano dwa nowe dokumenty programowe, w których podkreślono, że zwiększenie skali rozwiązań opartych na zasobach przyrody na gruntach prywatnych wymaga budowania długoterminowego zaufania do właścicieli gruntów, uproszczenia procedur administracyjnych i prawnych, zapewnienia wyraźnych zachęt gospodarczych oraz wzmocnienia lokalnych zdolności technicznych do przejścia od fragmentarycznych działań do bardziej systematycznego i skutecznego wdrażania.

Z nowego briefingu Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) wynika, że dzięki ukierunkowanym inwestycjom, lepszemu zarządzaniu i lepszemu monitorowaniu ryzyka klimatycznego i przystosowywaniu się do zmiany klimatu Europa może przejść od reaktywnego zarządzania kryzysowego do proaktywnej odporności – stabilizacji dochodów gospodarstw rolnych i ochrony długoterminowej wydajności rolnictwa.

Europejska Agencja Środowiska opracowuje nowe narzędzie o nazwie Navigator, które przyczyni się do opracowania przez Komisję Europejską zintegrowanych ram europejskiej odporności na zmianę klimatu i zarządzania ryzykiem. Nawigator, dostępny na platformie Climate-ADAPT, pomoże użytkownikom w całej UE łatwiej znaleźć narzędzia do przystosowania się do zmiany klimatu i uzyskać do nich dostęp. Prosimy wziąć udział w naszej krótkiej ankiecie do 30 marca 2026 r., aby pomóc nam zaprojektować Nawigatora, który spełni Twoje potrzeby.

Katalog studium przypadku Climate-ADAPT został wzbogacony o ogólnokrajowe studium przypadku zarządzania pożarami lasów obejmujące całą administrację rządową z Portugalii. Przedstawiono w nim tworzenie portugalskiego zintegrowanego systemu zarządzania pożarami na obszarach wiejskich w celu ochrony ludzi i mienia przy jednoczesnym wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Stanowi on uzupełnienie innego krajowego przykładu ze Szwecji, dotyczącego zarządzania pożarami lasów i zapobiegania im w warunkach zmiany klimatu w Europie Północnej.

Poprzez opracowanie studium przypadku dotyczącego interwencji inżynieryjnych w celu zapewnienia ciągłości funkcjonowania transportu drogowego na obszarach dotkniętych rosnącymi intensywnymi opadami deszczu spowodowanymi zmianą klimatu Ministerstwo Klimatu i Środowiska Rzeczpospolitej Polskiej pomogło zlikwidować lukę w zakresie inspirujących przykładów praktycznych działań adaptacyjnych w sektorze transportu w katalogu studium przypadku Climate-ADAPT.

Analizując dziewięć burz, które uderzyły w zachodnią część Morza Śródziemnego na początku 2026 r., międzynarodowy zespół naukowców odkrył, że gęsto zaludnione ośrodki miejskie, szczególnie tam, gdzie rozwój napędzany turystyką rozszerzył się na równiny zalewowe, a także nisko położone, erozji nadmorskich miast, mają znacznie większe narażenie na obfite opady deszczu. Połączenie wcześniejszego ostrzeżenia i zdecydowanej reakcji pomogło ograniczyć wpływ na zagrożone społeczności.

Setúbal, sygnatariusz Porozumienia Burmistrzów od 2014 r., zainwestował w strukturalne zapobieganie powodziom. Podwójny system retencji wody zintegrowany z parkiem miejskim przeszedł pierwszy prawdziwy test warunków skrajnych w ekstremalnych warunkach deszczowych, udowadniając jego skuteczność w znacznym ograniczaniu ryzyka klęsk żywiołowych.

W nowym sprawozdaniu europejskiego naukowego komitetu doradczego ds. zmiany klimatu pt. „Wzmocnienie odporności na zmianę klimatu – zalecenia dotyczące skutecznych ram polityki UE w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu” określono, w jaki sposób UE może wzmocnić swoje podejście do przystosowania się do zmiany klimatu w obliczu eskalacji i coraz bardziej systemowego ryzyka klimatycznego.

Referencyjna trajektoria ocieplenia dla przystosowania się do zmiany klimatu (TRACC) jest obecnie zapisana w kodeksie środowiska we Francji. W dekrecie przyjętym w dniu 23 stycznia 2026 r. określono cele trajektorii i warunki jej aktualizacji. Uzupełnia go rozkaz określający poziomy ocieplenia trajektorii i procedury udostępniania odpowiednich regionalnych prognoz klimatycznych przez krajową agencję Met, Météo-France.