2.2 Πλαίσια για την αξιολόγηση των κλιματικών επιπτώσεων, τρωτών σημείων και κινδύνων

2.2 Πλαίσια για την αξιολόγηση των κλιματικών επιπτώσεων, τρωτών σημείων και κινδύνων

Λόγω του πολύπλοκου χαρακτήρα των κινδύνων που συνδέονται με το κλίμα με την αλληλεπίδραση των παραγόντων κινδύνου, έκθεσης και ευπάθειας και της υψηλής αβεβαιότητας όσον αφορά την κατανόηση των δεδομένων και των διαδικασιών, οι κλιματικοί κίνδυνοι δύσκολα μπορούν να μετρηθούν με ντετερμινιστικό τρόπο. Αντ’ αυτού, η εκτίμηση κινδύνου είναι στις περισσότερες περιπτώσεις μια συνθετική και συμφωνημένη αξιολόγηση που βασίζεται σε μια δεξαμενή πληροφοριών που αποτελείται από γεγονότα (π.χ. κλιματικές παρατηρήσεις, παρελθόντα γεγονότα), προσομοιώσεις (π.χ. κλιματικές προβλέψεις, υδρολογικά μοντέλα), αλλά και ημιποσοτικές ή ποιοτικές έρευνες, εξειδικευμένες γνώσεις και αφηγήματα.

Οι μέθοδοι που υιοθετούνται για τις εκτιμήσεις κινδύνου είναι συχνά ένας συνδυασμός αξιολογήσεων από την κορυφή προς τη βάση, οι οποίες συνήθως βασίζονται σε ποσοτικά δεδομένα (π.χ. δεδομένα απογραφής, κλιματικά μοντέλα μειωμένης κλίμακας) και χρησιμοποιούν χαρτογράφηση και μεθόδους από τη βάση προς την κορυφή, οι οποίες χρησιμοποιούν συνήθως τοπικές γνώσεις για τον εντοπισμό κινδύνων και έχουν μάλλον ποιοτικό χαρακτήρα. Οι εκτιμήσεις κινδύνου βάσει δεικτών χρησιμοποιούν σύνολα δεικτών που μπορούν να είναι τόσο ποσοτικοί όσο και ποιοτικοί και μπορούν να αξιολογηθούν τόσο μέσω μοντελοποίησης είτε μέσω διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη. Για επισκόπηση των μεθόδων που εφαρμόζονται στην Ευρώπη, βλ. έκθεση του ΕΟΠ αριθ. 1/2018. Το εργαλείο υποστήριξης αστικής προσαρμογής περιγράφει τα βήματα που προτείνονται για ένα CCIVA ειδικά για τις πόλεις με περισσότερες λεπτομέρειες. Ωστόσο, η γενική προσέγγιση εφαρμόζεται επίσης σε μεγαλύτερες μονάδες, όπως περιφέρειες ή χώρες.

Ένα πλαίσιο για τη συστηματική εννοιολόγηση των κλιματικών κινδύνων σύμφωνα με την έννοια της εκτίμησης κινδύνου της IPCC είναι οι λεγόμενες αλυσίδες επιπτώσεων. Οι αλυσίδες επιπτώσεων είναι αλυσίδες αιτίου-αποτελέσματος που απεικονίζουν όλους τους σημαντικούς παράγοντες και διαδικασίες που οδηγούν σε συγκεκριμένο κλιματικό κίνδυνο και αποδίδουν αυτούς τους παράγοντες στον κίνδυνο, την ευπάθεια και την έκθεση στα συστατικά στοιχεία. Οι αλυσίδες επιπτώσεων αναπτύσσονται συνήθως με συμμετοχικό τρόπο από κοινού με τα ενδιαφερόμενα μέρη και τους εμπειρογνώμονες. Οι αλυσίδες επιπτώσεων συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση, συστηματοποίηση και ιεράρχηση των παραγόντων που προκαλούν κινδύνους που σχετίζονται με τις επιπτώσεις του κλίματος σε ένα συγκεκριμένο σύστημα που προκαλεί ανησυχία. Οι αλυσίδες επιπτώσεων μπορούν να προωθήσουν τη συζήτηση σχετικά με τη ζήτηση προσαρμογής ήδη σε πρώιμο και ποιοτικό στάδιο εκτίμησης κινδύνου. Για την αξιολόγηση του λειτουργικού κινδύνου, οι αλυσίδες επιπτώσεων μπορούν να χρησιμεύσουν ως βάση για την επιλογή κατάλληλων μεθόδων, όπως μοντέλα, δείκτες, αξιολόγηση βάσει επανεξέτασης ή εμπειρογνωμόνων. Συχνά, συνιστάται ένας συνδυασμός αυτών των μεθόδων. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις αξιολογήσεις με βάση την αλυσίδα επιπτώσεων, βλ., για παράδειγμα, το συμπλήρωμα κινδύνου στο βιβλίο πηγών ευπάθειας.