Twaalf projecten gelanceerd na oproepen om stedelijke ruimten te ontzegelen en te transformeren

Belangrijkste lessen

Over de regio

Klimaatbedreigingen

De klimaatverandering heeft al aanzienlijke gevolgen voor het Groothertogdom Luxemburg. Tussen 1991 en 2020 lag de gemiddelde temperatuur 0,8 °C hoger dan in de periode 1961-1990. Opmerkelijk genoeg hebben 16 van de 17 warmste jaren ooit plaatsgevonden in de 21e eeuw. In 2021 en 2022 heeft het land te maken gehad met extreme weersomstandigheden, zoals stortregens, overstromingen, hittegolven en droogtes. Toekomstige klimaatprojecties wijzen op aanhoudende opwarming, met name in de winter, met afnemende neerslag in de zomer en nattere winters. Deze veranderingen zullen naar verwachting de kans op sneeuwval verminderen en tegelijkertijd het risico op overstromingen en zware regenval vergroten.

Een projectoproep voor lokale aanpassing aan de klimaatverandering

Bomen en groene infrastructuur zijn een toegevoegde waarde voor de biodiversiteit en ook de beste manier om hittegolven in stedelijke gebieden te bestrijden. Vooral op scholen is het daarom belangrijk om veel natuur te hebben om onze kinderen een betere kwaliteit van leven te bieden in hun dagelijks leven.

Serge Wilmes, minister van Milieubeheer, Klimaat en Biodiversiteit

Het doel was om gemeenten financieel te ondersteunen bij het nemen van klimaatactie en het implementeren van Nature-based Solutions om hun klimaatbestendigheid te vergroten. De reeks oproepen tot het indienen van projecten “Meer natuur in onze steden en dorpen” heeft tot doel de invoering van vergroeningsmaatregelen in stedelijke gebieden aan te moedigen en openbare pleinen of schoolpleinen te herontwikkelen door bestaande verzegelde oppervlakken te verwijderen en deze voornamelijk te vervangen door gras en bomen of struiken te planten.

Van de 100 Luxemburgse gemeenten reageerden 12 gemeenten op de eerste oproep en 17 op de tweede oproep en dienden concrete projecten in voor de vergroening van stedelijke ruimten op hun grondgebied. De jury bestond uit vertegenwoordigers van gemeenten, ontwerpdeskundigen op het gebied van stedenbouw en landschapsarchitectuur, een vertegenwoordiger van een milieu-ngo en een vertegenwoordiger van het ministerie. Het ministerie kende subsidies toe uit het klimaat- en energiefonds, variërend van € 250.000 tot € 500.000, aan de vijf beste projecten in 2023 en de zeven beste in 2024.

Het winnende gemeentelijke project 2023 – Cars Making Place for Citizens and Biodiversity

De gemeente Sanem diende het winnende project in 2023 in en transformeerde een autobaan in een levendige ruimte voor bewoners en biodiversiteit. Het initiatief omvatte de volledige verbouwing van Avenue 2000 in Soleuvre, waardoor een groenere en meer gemeenschapsgerichte omgeving werd gecreëerd.

Figure 1: Avenue 2000 in Soleuvre before (left) and after (right) its transformation. Image Credit: Zeyen+Baumann sàrl. (https://pactenature.lu).

Het projectteam, waarbij de landschapsarchitecten en de verschillende gemeentelijke administratiediensten voor Avenue 2000 in Soleuvre betrokken waren, heeft verschillende belangrijke maatregelen ontworpen om de ecologische veerkracht en de sociale aantrekkingskracht van het gebied te verbeteren. Ze richtten zich op het ontdichten van stedelijke oppervlakken en het omzetten van de bestaande asfaltweg in een groene ruimte. Deze nieuwe lay-out beschikt over waterdoorlatende paden gemaakt van natuurlijke gemalen steen, die helpt bij regenwaterinfiltratie en het risico op overstromingen vermindert. Bovendien blijven deze oppervlakken koeler dan traditioneel asfalt, wat een comfortabelere omgeving biedt voor voetgangers.

Figure 2: Permeable surfaces for climate change adaptation used at Avenue 2000. Image Credit: Zeyen+Baumann sàrl. (https://pactenature.lu).

Een divers scala aan inheemse en klimaatbestendige bomen, zoals eiken, haagbeuk en kalk, samen met verschillende struiken zoals veldroos en kamperfoelie, verbeteren beide de biodiversiteit en bieden habitats voor inheemse dieren in het wild en dragen bij aan luchtkoeling. Een weide voor bijen ondersteunt de biodiversiteit verder.

Natuurlijke speeltoestellen, gemeenschappelijke tuinen met verhoogde bedden en toegankelijke zithoeken op schaduwrijke plekken verbeteren de bruikbaarheid van het gebied. Het ontwerp van gedeelde ruimtes, met name speelruimtes, vereist overleg met de lokale bevolking. De gemeente zorgt ervoor dat mensen van alle leeftijden, ook mensen met mobiliteitsproblemen, gemakkelijk toegang hebben tot en kunnen genieten van de nieuwe groene ruimte. Lokaal geproduceerde materialen voor de speelstructuren en ingekochte planten uit regionale kwekerijen bevorderen duurzaamheid. Het project omvat het oogsten van regenwater om de nieuwe bomen en struiken te irrigeren.

Door deze inspanningen creëert het Avenue 2025-project met succes een multifunctionele groene ruimte die de uitdagingen van klimaatverandering aanpakt en tegelijkertijd het gemeenschapsleven in Sanem verbetert.

Het winnende gemeentelijke project 2024 – Vergroening van de schoolspeeltuin voor het welzijn van de kinderen

De gemeente Differdange heeft het winnende project ingediend in het kader van de oproep tot het indienen van projecten van 2024, waarbij het schoolterrein “Um Bock” werd herontwikkeld door de verzegelde oppervlakken te vervangen door groene ruimten.

Figure 3: School grounds before (left) and after (right). Image Credit: Ville de Differdange.

Het project kan worden samengevat door het enthousiasme, de inzet, de politieke en educatieve wil en de kinderlijke nieuwsgierigheid van de leerlingen. Onder leiding van de gemeentelijke diensten heeft een werkgroep met leerkrachten, opvoeders en leerlingen meegewerkt aan de ontwikkeling van het project. Of het nu ging om de keuze van de planten of de educatieve spelletjes die moesten worden geïnstalleerd, de kinderen konden deelnemen aan de verschillende fasen van het ontwerp. Het project betrekt ook kinderen en leerkrachten bij het planten en onderhouden van de planten.

Het project omvat een buitenruimte voor groene klassen. De vernieuwing van het schoolterrein omvat het demineraliseren van het oppervlak en het creëren van niet alleen een gewone binnenplaats, maar een groene ruimte waar kinderen kunnen spelen zoals ze gewend zijn in een natuurlijke vriendelijke en aangename omgeving, zonder beton. Dit alles terwijl het toevoegen van de voordelen van het leren buiten het klaslokaal en empowerment van de kinderen door middel van het onderhoud dat ze doen. Het gebruik van inheemse planten en materialen, evenals verwijzingen naar het erfgoed van Minett (een regio in het zuiden van Luxemburg), verbetert de bescherming van het natuurlijke en historische erfgoed van de stad. Met dit project brengt de gemeente de natuur terug in het stedelijk gebied.

Dit project bevorderde ook een nieuwe langdurige samenwerking tussen de stad Differdange en de Universiteit van Luxemburg, gericht op onderwijs voor duurzame ontwikkeling. Het SciTeach Center Team van de universiteit ondersteunt de campus bij al haar activiteiten en organiseert opleidingen voor onderwijzend en onderwijzend personeel om te leren over duurzame ontwikkeling – handelen voor de toekomst.

Figure 4: Use of natural materials and education for sustainable development. Image Credit: Ville de Differdange.

Samenvatting

Meer informatie

Contact