All official European Union website addresses are in the europa.eu domain.
See all EU institutions and bodies
An official website of the European Union | How do you know?
Environmental information systems
NN
Seint i 2025 gjennomførte ASPHER og EEA ei spørjeundersøking med tilsette og folkevalde frå lokale og regionale styresmakter. Målet med undersøkinga var å identifisere kunnskapsbehov knytte til integrering av klima-helsehensyn i subnasjonal tilpasningsplanlegging blant tilpasningsansvarlege. 173 respondent frå 20 land svarte på undersøkinga.
Hovudbodskap
Undersøkinga vart gjennomført av 173 respondent som representerer kommunar og regionar i 20 europeiske land, med rundt halvparten frå Noreg, Sveits og Tyskland. Respondentane var hovudsakleg offiserar i klimatilpasning, miljø/berekraft og folkehelseavdelingar. Ordførarar eller andre folkevalde utgjorde ein fjerdedel av respondentane. Utvalet er ikkje representativt for Europa.
- Over 60 % av dei responderande kommunane/regionane hadde ein klimaendringsplan på plass og ei spesifikk klimaendringsavdeling. Helse var ein dedikert del av tilpasningsplanar i 43 % av responderande subnasjonale styresmakter, og vart minimalt adressert i ytterlegare 31 %.
Over 77 % av respondentane svarte at klimaendringar allereie påverkar menneskes helse i deira jurisdiksjon; 90 % sa at klimaendringane vil påverke menneskes helse i deira område om 10 år.
Respondentar frå små kommunar ( & lt; 50k innbyggjarar) var mykje mindre tilbøyelege til å svara at dei har tilstrekkeleg kunnskap til å forstå klimarisiko for helse samanlikna med dei frå store kommunar (> 500k innbyggjarar). Berre 33 % av respondentane frå små kommunar oppga at dei hadde den fulle kunnskapen som trengst for å forstå helserisikoen ved klimaendringar samanlikna med 64 % frå dei største kommunane.
Blant fagansvarlege var bruk av økonomiske vurderingsverktøy og overvåking og evaluering, særleg knytte til eigenkapital, dei områda med lågast tal som rapporterte tilstrekkeleg kunnskap.
Det høgaste talet på respondent ønskte å lære meir om varme (73 %). Dette vart etterfølgd av helseeffektar på sårbare folkesetnader (55 %), flaum (44 %) og luftforureining (41 %).
Resultater
Dekning av helse i planlegging av klimatilpasning
For betre å forstå lokale og regionale styresmakters evne til å planleggje og gjennomføre klimatilpasningstiltak, vart respondentane spurt om dei administrative ordningane for klimaendringar i kommunen. Eit fleirtal (61 %) rapporterte å ha ei dedikert klimaendringsavdeling. I tillegg hadde 60 % av responderande kommunar ein klimatilpasningsplan på plass, medan ytterlegare 23 % var i ferd med å utvikle ein. Desse funna gir ein indikasjon på i kva grad klimaendringar og tilpasning har vorte institusjonalisert i kommunale strukturar.
Utover eksistensen av klimatilpasningsplanar, undersøkte undersøkinga òg i kva grad helsehensyn vart integrert i tilpasningsplanlegginga. 52 % av tilpasningsplanane hadde ein dedikert helsekomponent (54 av 104 rapporterte tilpasningsplanar) med 17 respondent som vurderte å inkludere helse i framtidige tilpasningsplanar. Dette er berre litt høgare enn det som vart rapportert av EU Mission on Adaptation Signatories. I 2024 dekte 60 % av planane som vart rapportert av Mission-underskrivarar helse (European Climate and Health Observatory, 2025). Konseptet One Health vart inkludert i 14 tilpasningsplanar og delvis inkludert i ytterlegare 27 planar.
Rapportert kunnskap om klimapåverknad på helse
Det var generell semje blant respondentane om at klimaendringar vil påverke menneskes helse i sitt lokale område i nær framtid (nesten 90 %) og gjer det allereie (over 87 %) (figur 1). Dette funnet er i samsvar med resultata frå lokale og regionale styresmakter som deltek i EUs oppdrag om tilpasning, der helse dukka opp som eit sentralt bekymringsområde i klimarisiko og sårbarheitsvurderingar. Helse vart òg identifisert som eit sentralt resultat av tilpasningstiltak rapportert under oppdraget (EU Mission on Adaptation, 2026).
Figur 1. Respondentenes oppfatting av noverande og framtidige (10 år) helseeffektar av klimaendringar innanfor deira styresmakt (%)
Fleirtalet av respondentane sa at dei i det minste hadde delvis kunnskap om helserisiko for klimaendringar (95 %), identifiserer sårbare grupper (91 %) og engasjerer seg med relevante interessentar (83 %). Respondentar frå små kommunar var mindre tilbøyelege til å svara «ja, fullt ut» på dette spørsmålet (figur 2). Dette gjenspeglar liknande data rapportert til Global Covenant of Mayors (CoM) initiativ, som fann at små kommunar heng etter store kommunar i deira evne til å planleggje og førebu seg på tiltak, samt vurdere risiko. Berre 29 % av små kommunar har gjennomført eller nesten fullført risikovurderingar samanlikna med 46 % for større kommunar (EEA, 2026).
Figur 2. Andel av respondentane som svarar «ja, fullt ut» på spørsmålet om tilstrekkeleg kunnskap, etter myndigheitsstorleik.
Eit sett med meir detaljerte spørsmål om kunnskap og ferdigheiter vart retta mot tekniske offiserar (132 respondentar). Dei høgaste kunnskapsnivåa var sjølvrapporterte i forhold til å utføre risikovurderingar av klimaendringar i forhold til helse — inkludert å vurdere sårbare grupper i klimarisikovurderinger — og identifisere og vurdere tilpasningsalternativar. Men berre 8 % av dei tekniske offiserane sa at dei ville føle seg trygge på å bruke økonomiske vurderingsverktøy som kost-nytte analyse (CBA) eller multi-kriterium analyse (MCA) og berre 9 % ville ha tilstrekkeleg kunnskap til å overvake helseutfall og konsekvensar for sårbare grupper. Ved hjelp av evalueringsresultater, val av passande indikatorar for å spore framgang og integrering av eigenkapital var òg aspektar som ein låg prosentandel av tekniske respondentar ( & lt; 20 %) rapporterte at dei hadde tilstrekkeleg kunnskap om (figur 3).
Medan mange kommunar over heile Europa har eit overvåkings- og rapporteringssystem definert som ein del av tilpasningsplanen, er det berre eit mindretal som har klare indikatorar og mål definert (EEA, 2023). Funna i undersøkinga gjenspeglar også dette gapet mellom å anerkjenne viktigheita av overvåking og evaluering og den tekniske kapasiteten til å utføre desse aktivitetane.
Figur 3. Tekniske offiserars sjølvrapporterte kunnskapar og ferdigheiter om klima og helse
Kunnskapshøve for utvikling
På spørsmål om kva for klimarelaterte problemer dei ønskjer å lære om, valde den høgaste prosentandelen av respondentane varme (73 %) og helsepåverknad på sårbare befolkningar (55 %). Dette vart etterfølgd av flaum, luftforureining, psykisk helse, vektorborne sjukdommar og mattryggleik (alle over 30 % av respondentane) (figur 4).
Figur 4. Klimarelaterte helsefarar eller helsekonsekvensar respondentane var interessert i å lære meir om
Over halvparten av respondentane såg grøn infrastruktur og areal-/utviklingsplanlegging som relevante temaområde som skulle dekkast av retningslinjer for integrering av helse i tilpasningspolitikken. Dette vart etterfølgd av interesse for beredskapsplanlegging/respons og helseinfrastruktur og tenesteleveranse (figur 5).
Figur 5. Temaområde for retningslinjer for integrering av helse i tilpasningspolitikk
To tredelar av respondentane peika på mangel på økonomiske ressursar til klimatilpasningsplanlegging som ei implementeringsutfordring der det er behov for meir rettleiing. Over halvparten valde problemstillingar med koordinering mellom ulike sektorar og myndigheitsnivå, samt låg medvit eller engasjement blant beslutningstakarar om klima og helse (figur 6). Tilsvarande vart finansiering/finansiering identifisert ved å rapportere underskrivarar til EUs oppdrag om tilpasning som ei sentral implementeringsutfordring for tilpasningsplanlegging (EEA, 2026).
Figur 6. Implementeringsutfordringar der meir rettleiing eller ressursar vil bli verdsett
Dei tekniske offiserane vart spurt om behov for retningslinjer for tilpasningsalternativar som adresserer helse. Det høgaste talet på respondentar uttalte behovet for å lære meir om respons på varme, etterfølgd av flaum, tørke og andre ekstreme vêrforhold (figur 6). For effektiv implementering av tilpasningsalternativar var det behov for meir teknisk kunnskap i forhold til ekstreme vêrforhold og varme (figur 7).
Figur 7. Tekniske offiserars svar på fleirvalspunkt”Hvilke tilpasningsalternativar for helse vil du at vi skal fokusere på i retningslinjene vi skal utvikle?”
Figur 8. Tekniske offiserars svar på fleirvalsartikkelen «Kva tilpasningsalternativar treng du meir teknisk kunnskap eller støtte for å gjennomføre effektivt?»
Respondentane
Undersøkinga var retta mot lokale og regionale leiarar og beslutningstakarar som arbeider med klimatilpasning. Undersøkinga vart svart på av 173 respondent. Medan respondentane var frå 20 land, var utvalet sterkt dominert av flere land: Noreg (18 %), Sveits (16 %), Tyskland (15 %), Moldova (12 %) og Spania (9,8 %) (figur 9). Utvalet er ikkje representativt for Europa.
Det høgaste talet på respondentar kom frå små kommunar, men alle myndigheitsstorleikar vart inkludert i utvalet (figur 10).
Tenestemenn var den viktigaste respondenttypen, med dei fleste som kjem frå klimatilpasningsavdelingar eller berekraft/miljøavdelingar. 13 % var frå helsedepartementet. I underkant av ein fjerdedel av respondentane vart valde embetsmenn, inkludert ordførarar (figur 11).
Figur 9. Geografisk fordeling av respondentane, etter land
Figur 10. Få respondent frå kommunar av ulik storleik
Figur 11. Få respondent i ulike roller
Konklusjonar
- Respondentane i undersøkinga har god kjennskap til konsekvensane av klimaendringane og korleis dei påverkar sårbare befolkningsgrupper. Til trass for at både nasjonale og subnasjonale styresmakter rapporterer sterk kunnskap om helsekonsekvensane av klimaendringar og stor bekymring for konsekvensane, er integreringa av helseproblemar i lokal tilpasningsplanlegging framleis avgrensa.
- Overvåking og evaluering av tilpasningstiltak er ei vedvarande utfordring. Dette funnet reflekterast både på lokalt og nasjonalt nivå i andre studiar om status for overvaking og evaluering av tilpasning.
- Det er behov for både teknisk kompetanse og økonomiske ressursar for å støtte kommunane på tvers av tilpasningsplanleggingssyklusen. Særleg mindre kommunar har avgrensa ressursar og teknisk kapasitet til å gjennomføre tilpasningsplanlegging.
Lokale og regionale styresmakter treng praktisk støtte til:
- Identifisere høve og definere strategiar for finansiering/finansiering for klimatilpasningsplanlegging.
- Forbetre koordineringa mellom klima-, miljø-, planleggings-, helse-, sosial-, beredskaps- og infrastrukturavdelingar.
- Utvikle strategiar for å engasjere beslutningstakarar i klimatilpasningsspørsmål.
- Vurdere og adressere prioriterte farar som finst på lokalt nivå som varme, flaum, tørke, ekstreme vêrforhold og vektorborne sjukdommar og forstå korleis desse farane påverkar sårbare grupper.
- Velg og sett i verk tiltak som varslingssystemer, varmetiltaksplanar, grøn og blå infrastruktur, flaumsikker planlegging, beredskap og risikokommunikasjon.
- Overvåk helserelaterte utfall og bruk evalueringsresultatar for å forbetra tilpasningstiltaka over tid.
Eit orienteringsdokument om inkorporering av helse i lokal tilpasning er i produksjon. Målet med dokumentet er å tilby praktisk støtte i forhold til denne kunnskapen og tekniske hòl.
Referansar
Language preference detected
Do you want to see the page translated into ?
Exclusion of liability
This translation is generated by eTranslation, a machine translation tool provided by the European Commission.
Ansvarsfraskrivelse
Denne oversettelsen er generert av eTranslation, et maskinoversettelsesverktøy levert av Europakommisjonen.