Start Dowody na temat klimatu i zdrowia Skutki dla zdrowia Choroby przenoszone przez wektory

Exclusion of liability

This translation is generated by eTranslation, a machine translation tool provided by the European Commission.

Website experience degraded
We are currently facing a technical issue with the website which affects the display of data. The full functionality will be restored as soon as possible. We appreciate your understanding. If you have any questions or issues, please contact EEA Helpdesk (helpdesk@eea.europa.eu).

Choroby przenoszone przez wektory

Klimat Odpowiedni do transmisji dengi – Zmiana wektorowej pojemności transmisji dengi z linii bazowej 1950-1959, przez wektor. Źródło: Watts, N., et al., 2021, „The 2020 report of the Lancet Countdown on health and climate change: reagowanie na zbieżne kryzysy”, The Lancet 397(10269), s. 129-170 (DOI: 10.1016/S0140-6736(20)32290-X). Uwaga: Dane dotyczą Europejskiego Regionu WHO

Problemy zdrowotne

Warunki klimatyczne (temperatura, wilgotność i poziom opadów) ograniczają geograficzny i sezonowy rozkład chorób zakaźnych, a pogoda wpływa na czas i intensywność ognisk choroby. Nosicielami choroby o szczególnym znaczeniu dla Europy są komary Aedes albopictus (wektor chikungunya, denga i dirofilariaza), komary Aedes aegypti (wektor chikungunya, denga, żółta gorączka i zika), komary Culex (wektor gorączki zachodniego Nilu), drobnoustroje (wektor leishmaniasis) i Ixodes ricinus kleszcze (wektor boreliozy boreliozy i kleszczowego zapalenia mózgu). Oprócz czynników klimatycznych czynniki takie jak użytkowanie gruntów, kontrola wektorów, zachowania ludzi, globalny handel i podróże oraz zdolności w zakresie zdrowia publicznego wpływają również na regionalne zagrożenia chorobami.

Obserwowane efekty

Cieplejsze temperatury pozwoliły wielu wektorom przenoszącym choroby rozszerzyć ich rozkład na północ i na wyższe wysokości w Europie. Lokalnie przenoszone ogniska dengi, chikungunya, gorączki Zachodniego Nilu, a nawet malarii wystąpiły w ostatnich latach w południowej i południowo-wschodniej Europie (głównie od 2010 r.). Lepsza przydatność klimatu dla wektorów choroby przyczyniła się do tych ognisk.

Denga prowadzi głównie do choroby gorączki, ale ciężkie formy obejmują gorączkę krwotoczną i śmierć. Przypadki dengi przenoszone lokalnie w Europie kontynentalnej, gdzie występuje A. albopictus, nadal występują z większą częstotliwością. Do 2010 roku Europa była wolna od autochtonicznej transmisji dengi od wybuchu epidemii 1927/28 w Grecji 82 lata wcześniej. Pierwsze doniesienia o lokalnie zakontraktowanych przypadkach dengi w ostatnim czasie miały miejsce w Chorwacji i we Francji w 2010 r. Od tego czasu sporadyczne ogniska wystąpiły w 2013 r., 2014, 2015, 2018, 2019 i 2020 r. we Francji, Hiszpanii i we Włoszech. Jedną z hipotez, dlaczego częstotliwość tych epidemii wydaje się rosnąć, jest to, że zmiany klimatu w południowej Europie poprawiły przydatność klimatyczną A. albopictus. Chociaż średnia przydatność dengi pozostała niska w Europie, rok 2018 był najbardziej odpowiednim rokiem, jaki odnotowano dla obu gatunków wektorów w tym regionie, ze zmianą w porównaniu z poziomem wyjściowym z lat 50. ubiegłego wieku o 25 % dla A. aegypti i 60 % dla A. albopictus. Rosnące tendencje można zaobserwować we wszystkich krajach UE.

Kleszczowe zapalenie mózgu (TBE) i borelioza boreliozy (choroba lime) to dwie najważniejsze choroby przenoszone przez kleszcz w Europie, z których obie są przenoszone głównie przez Ixodes ricinus. Kilka krajów europejskich poinformowało, że Ixodes ricinus migrował na północ i na wyższe wysokości. Zgłaszana liczba przypadków z Lyme wynosi około 65 000 rocznie w UE. Średnia roczna sprawozdawczość przypadków TBE wzrosła o około 400 % w europejskich obszarach endemicznych w ciągu ostatnich 30 lat, chociaż jest to prawie na pewno wynikiem bardziej solidnych metod wykrywania i diagnozowania. Wysoka częstość występowania obu chorób jest skorelowana z łagodnymi zimami i ciepłymi, wilgotnymi latem.

Przewidywane efekty

Przewiduje się, że klimat ocieplenia poszerzy obszar nadający się do przenoszenia chorób przenoszonych przez wektory w Europie, głównie na północ. Szczegółowe analizy zakażeń wirusem Zachodniego Nilu, dengi i chikungunya sugerują, że ekspansja miała miejsce głównie na obrzeżach obecnych regionów transmisji. Jednak w scenariuszu o wysokiej emisjiw XXI wieku duża część południowej Europy może zostać zaatakowana przez Aedes aegypti, który przekazuje dengę.

OdpowiedziPolicy

Poprawa usług w zakresie zdrowia publicznego może przeciwdziałać rozwojowi wektorów chorób, takich jak wektory komarów Aedes w perspektywie krótko- i średnioterminowej, ale zmiana klimatu sprawi, że takie wysiłki staną się coraz trudniejsze i kosztowne. Obecność skutecznych systemów opieki zdrowotnej i zmiany w użytkowaniu gruntów powinny być wystarczające, aby zapobiec przywróceniu malarii w Europie pomimo rosnącej adekwatności klimatycznej.

Referencje

Linki do dalszych informacji