Cuideachta árachais ag tacú le gníomhaíocht oiriúnaithe i bhfiontair bheaga agus mheánmhéide in Torino (an Iodáil)

Tá guaiseacha forleathana a bhaineann leis an aeráid os comhair na hIodáile, agus meastar go rachaidh na guaiseacha sin in olcas mar gheall ar an athrú aeráide. Tá FBManna an-leochaileach i leith rioscaí aeráide agus tá méadú ag teacht ar chaillteanais a bhaineann leis an aeráid agus ar dhamáistí in earnáil na FBManna. Is féidir le tionchair dhíreacha (mar shampla ar threalamh nó ar earraí) agus caillteanais indíreacha de bharr gnó a chur ar fionraí difear suntasach a dhéanamh do chuideachtaí. Measann Cumann Bróicéirí Árachais na hIodáile (AIBA) go ndeachaigh 90 % de ghnólachtaí na hIodáile a raibh orthu cur isteach ar a gcuid gníomhaíochtaí ar feadh níos mó ná seachtain amháin mar gheall ar imeachtaí a bhaineann leis an aeráid i bhféimheacht laistigh de bhliain amháin.

D’ainneoin a thromchúisí atá na tionchair a bhaineann leis an aeráid, is annamh a chuirtear guaiseacha nádúrtha san áireamh i bpleananna riosca gnólachtaí, lena n-áirítear i bpleananna riosca FBManna monaraíochta agus tionsclaíocha. Thairis sin, ní thacaítear le gníomhaíochtaí oiriúnaithe i bhfiontair phríobháideacha le hionstraimí sonracha náisiúnta airgeadais nó fioscacha. Ina theannta sin, níl dul chun cinn suntasach déanta ach ag líon beag údarás áitiúil san Iodáil maidir le pleanáil oiriúnúcháin; dá bhrí sin, níl formhór na n-údarás áitiúil in ann tacú leis na FBManna ina ndlínsí maidir le hoiriúnú don athrú aeráide. Ar deireadh, cé go bhfuil sonraí maidir le rioscaí aeráide ar fáil san Iodáil, déantar iad a dháileadh ar ardáin éagsúla agus ní bhíonn sé éasca rochtain a fháil orthu ná iad a thuiscint i gcónaí.

Tionscadal DERRIS arb é is aidhm dó samhail nua a fhorbairt le haghaidh comhpháirtíochtaí poiblí-príobháideacha idir árachóirí Torino, údaráis áitiúla agus FBManna. Dhírigh na comhpháirtíochtaí ar an méid seo a leanas: (i) an t-eolas maidir le measúnú riosca agus bainistíocht riosca a aistriú ó árachóirí chuig pleanálaithe oiriúnúcháin poiblí agus príobháideacha, agus (ii) forbairt agus cur chun feidhme pleananna oiriúnúcháin le haghaidh FBManna agus ceantair thionsclaíocha a chur chun cinn. Rinneadh an measúnú ar rioscaí aeráide i gcomhthráth ar leibhéal an fhiontair agus ar leibhéal an cheantair, agus é mar aidhm leis idirghníomhú níos fearr a bhaint amach idir páirtithe leasmhara san earnáil phríobháideach, an earnáil árachais agus údaráis oiriúnaithe áitiúla.

Forbraíodh agus cuireadh i bhfeidhm an chomhpháirtíocht phoiblí-phríobháideach i gcéim phíolótach i sé limistéar tionsclaíocha agus déantúsaíochta sa chuid thuaidh de chathair Torino. Bhí sé bunaithe ar chomhoibriú idir riarachán na cathrach, Unipol (cuideachta sealbhaíochta seirbhísí airgeadais de chuid na hIodáile) agus 32 FBM roghnaithe idir 2016 agus 2017. Le linn na tréimhse sin, thacaigh foireann Unipol chun caillteanas a chosc leis na fiontair rannpháirteacha agus leis an údarás áitiúil leis an saineolas riachtanach. Bhí sé mar bhonn taca go háirithe faoi dhearadh Pleananna Gníomhaíochta maidir le hOiriúnú do Chuideachtaí (CAAP) le haghaidh FBManna agus faoin bPlean Comhtháite um Oiriúnú do Cheantar (IDAP) le haghaidh limistéar roghnaithe, i gcomhar le páirtithe leasmhara príobháideacha (lena n-áirítear FBManna) agus poiblí agus leis an gcathair. Tá céimeanna ullmhúcháin tábhachtacha in IDAP don phlean oiriúnaithe cathrach atá ar na bacáin.

Sainaithníodh na sé limistéar phíolótacha thionsclaíocha agus mhonaraíochta laistigh de chathair Torino ina ndearnadh anailís ar theagmhais aeráide a tharla le déanaí maidir le guaiseacha roghnaithe (tuilte, dianfhrasaíocht, tintreach, teochtaí foircneacha, gaoth, clocha sneachta agus sciorrthaí talún), rud a rinne difear do limistéir ina bhfuil FBManna i láthair. Tháinig na FBManna atá rannpháirteach sa tionscadal ó earnálacha éagsúla: léiriúcháin mheicniúla (12 fhiontar), léiriúcháin cheimiceacha (6), seirbhísí agus trádáil (faoi seach 5 agus 4), táirgeadh bia (3) agus lámhcheardaíocht (2). Tríd is tríd, bhí na fiontair a bhí rannpháirteach beag. Bhí idir 5 agus 20 fostaí ag an tromlach (24 fhiontar), agus ní raibh ach FBM amháin ann a raibh níos mó ná 250 fostaí aige. Bhí 13 fhiontar tar éis damáiste a dhéanamh don aimsir nó d’imeachtaí aeráide cheana féin agus bhí 14 fhiontar tar éis roinnt bearta coisctheacha a chur i bhfeidhm in aghaidh damáistí ó theagmhais a bhaineann leis an aimsir nó leis an aeráid.

Maidir leis na FBManna rannpháirteacha, chuir saineolaithe ó fhoireann UNIPOL chun caillteanas a chosc an tacaíocht ar fáil le linn dhá chigireacht ar an láthair a bhí dírithe ar mheasúnú a dhéanamh ar leochaileacht i leith teagmhais aeráide, ar roghnú na rioscaí a d’fhéadfadh a bheith ann agus ar ghníomhaíochtaí a d’fhéadfaí a dhéanamh chun riosca a laghdú a chur san áireamh in CAAPanna. Le linn na gcuairteanna sin, rinneadh an ceistneoir a úsáideadh in uirlis CRAM a thástáil freisin, agus forbraíodh an uirlis ina dhiaidh sin. Cruthaíodh an uirlis ar líne sin chun a áirithiú go n-aistreofaí fios gnó maidir le measúnú riosca agus bainistiú riosca chuig FBManna, tar éis an tionscadal a chur i gcrích freisin. Cuireann CRAM faisnéis i láthair maidir le rioscaí a bhaineann leis an aeráid bunaithe ar shuíomh geografach (e.g. suíomh i ndáil le criosanna riosca tuilte) agus gineann sé aschuir atá ábhartha do CAAP go huathoibríoch ar bhonn na faisnéise a sholáthraíonn FBManna sa cheistneoir.

Shainaithin na FBManna a ghlac páirt sa tionscadal trí phríomhchineál cur chuige chun oiriúnú don athrú aeráide:

• Rioscaí a chosc, bainistíocht riosca agus bainistíocht éigeandála;
• Breithnithe maidir leis an oiriúnú don athrú aeráide a chomhtháthú i nósanna imeachta bainistíochta agus oibríochtúla,
• Réitigh bonneagair ghlais (amhail díonta glasa) a chur chun feidhme agus éifeachtúlacht uisce a fheabhsú.

Rinneadh an measúnú ar rioscaí aeráide i gcomhthráth ar leibhéal an fhiontair agus ar leibhéal an cheantair, agus é mar aidhm leis idirghníomhú níos fearr a bhaint amach idir páirtithe leasmhara san earnáil phríobháideach, an earnáil árachais agus údaráis oiriúnaithe áitiúla. Sa chéim phíolótach a reáchtáladh in Torino, chríochnaigh 28 as na 32 fhiontar tosaigh a gcuid CAAPanna, ina raibh 565 ghníomhaíocht san iomlán (20 gníomhaíocht airmheánacha in aghaidh an phlean). Chuir roinnt FBManna réitigh bonneagair ghlais isteach nó uasghrádaíodh iad; cuireann cuideachtaí eile bearta soghluaiste nó seasta cosanta ar thuilte i bhfeidhm (ballaí, geataí nó bacainní). Chruthaigh roinnt FBManna gnáthnósanna imeachta chun gáitéir a rialú go rialta (chun an riosca tuilte a laghdú) agus chun gnáthnósanna imeachta a chruthú maidir le feidhmíocht meaisín faoi theochtaí ardaithe. Chuir fiontar amháin a fhoirgneamh nua in oiriúint le linn na céime tógála de réir na faisnéise faoin riosca tuile áitiúil trí leibhéil urláir a ardú agus leagan amach ballaí a athrú chun damáistí féideartha a laghdú. Leasaigh go leor fiontar a gcórais eagrúcháin agus bhainistíochta, mar shampla lena n-áirítear pleananna sonracha le haghaidh athshlánú ó thubaiste, pearsanra a cheapadh chun faireachán a dhéanamh ar fholáirimh éigeandála nó cúlchistí buiséid a chruthú le haghaidh bearta téarnaimh.

Ag an am céanna, thacaigh tionscadal DERRIS le cathair Torino chun Plean um Oiriúnú Ceantair Comhtháite (IDAP) a fhorbairt, le rannpháirtíocht roinnt ranna bardasacha. Bhí sé i gceist leis an bPlean agus lena ghníomhaíochtaí gaolmhara (an próiseas struchtúrtha maidir le rannpháirtíocht páirtithe leasmhara agus an mheitheal idirearnálach um an athrú aeráide a bunaíodh i gCathair Torino) an obair ina dhiaidh sin ar straitéis chuimsitheach um an oiriúnú don athrú aeráide agus ar phlean gníomhaíochta oiriúnúcháin do chathair Torino a ullmhú. Ina theannta sin, áiríodh in IDAP bearta oiriúnaithe a shainaithint a bhaineann le bearta nua bonneagair ghlais a chruthú agus na bearta atá ann cheana a chothabháil agus a fheabhsú, go háirithe líonraí spásanna glasa agus sruthchúrsaí uirbeacha.

Tar éis na céime píolótaí in Torino, leathnaíodh an chomhpháirtíocht chuig deich gcathair eile san Iodáil agus bhain 128 FBM úsáid as an uirlis CRAM ar líne chun measúnú a dhéanamh ar a riosca aeráide agus chun bailchríoch a chur ar a gcuid CAAPanna. Léirítear in anailís ar na pleananna sin gurb iad tuilte an ghuais aeráide is tábhachtaí (ar thug thart ar 25 % de na bearta aghaidh uirthi), agus báisteach throm (18 %) ina dhiaidh sin. Tugadh aghaidh ar ghuaiseacha eile amhail gaoth, tintreach, ganntanas uisce, teochtaí foircneacha le thart ar 12 % de na bearta le haghaidh gach ceann de na tionchair, agus níor tugadh aghaidh ar chlocha sneachta agus sciorrthaí talún ach 5 % an ceann. Ba iad seo a leanas na cineálacha beart a áiríodh i bpleananna 128 FBM:

• nósanna imeachta oibríochtúla agus bainistíochta (38 %);
• idirghabhálacha maidir le bonneagair agus suiteálacha (34 %);
• gníomhaíochtaí maidir le nósanna imeachta oibríochtúla luathrabhaidh (11 %);
• gníomhaíochtaí lena bhfeabhsaítear éifeachtúlacht uisce (14 %);
• gníomhaíochtaí maidir le bonneagar glas (3 %).

Chun aghaidh a thabhairt ar na bacainní ar chur chun feidhme na mbeart oiriúnúcháin, rinne tionscadal DERRIS imscrúdú ar na hionstraimí airgeadais atá ann cheana don oiriúnú san Iodáil agus san Eoraip agus rannchuidigh sé le díospóireacht phoiblí ar an leibhéal Eorpach maidir le ról na n-árachóirí mar infheisteoirí a mhaoiníonn gníomhaíochtaí oiriúnúcháin don athrú aeráide. Áiríodh na gníomhaíochtaí sin i bhfoirmliú tacar ceanglas ginearálta agus treoraíochta le haghaidh ionstraimí airgeadais a thacaíonn le húdaráis phoiblí, go háirithe ar an leibhéal áitiúil, agus le gnólachtaí príobháideacha i ngníomhaíochtaí oiriúnaithe don athrú aeráide. Sa bhreis ar na treoirlínte agus na moltaí maidir le tacaíocht fhioscach dhíreach airgeadais agus indíreach do ghníomhaíocht oiriúnúcháin, d’eisigh DERRIS ionstraim airgeadais chun tacú le FBManna chun gníomhaíochtaí maidir le rioscaí aeráide a chosc agus a bhainistiú a chur chun feidhme, ar gníomhaíochtaí iad a áirítear ina gcuid CAAPanna, ina bhfuil iasachtaí (idir EUR 10,000 agus EUR 100,000) arna n-eisiúint ag brainse baincéireachta Unipol, ‘Unipol Banca’.

Tar éis chur i gcrích an tionscadail in 2018, leanann na gníomhaíochtaí caipitlithe ar aghaidh, lena mbaineann ceithre chathair eile (lena n-áirítear Milano) ó 2019 i leith. Thairis sin, tá uirlis CRAM chun measúnú a dhéanamh ar rioscaí aeráide agus chun tacú le FBManna a bpleananna oiriúnaithe a phleanáil fós ar líne agus gníomhach.

Bhí réimse leathan gníomhaithe áitiúla rannpháirteach sa chomhpháirtíocht chun rannpháirtíocht FBManna a éascú. Orthu sin bhí eagraíochtaí trádála, Comhlachais Tráchtála, UnipolSai (brainse árachais an ghrúpa Unipol), gníomhaireachtaí Unipol agus Unipol Banca (brainsí bainc Unipol). Bhí ról lárnach ag brainsí réigiúnacha Unipol maidir le tacaíocht a thabhairt d’údaráis áitiúla i rannpháirtíocht eagraíochtaí trádála agus maidir le cur ina luí ar FBManna a bheith rannpháirteach. D’aontaigh formhór na ngníomhaithe áitiúla sin páirt a ghlacadh sna seisiúin oiliúna toisc gur measadh gur bealach an-éifeachtach é chun a bhfeasacht a mhéadú ar thionchair an athraithe aeráide ar ghnólachtaí agus ar na buntáistí a d’fhéadfadh a bheith ag pleananna oiriúnaithe don athrú aeráide chun leanúnachas gnó a áirithiú. Ar an gcaoi sin, cruthaíodh éifeacht liathróid sneachta, ina raibh na heagraíochtaí rannpháirteacha ina n-ambasadóirí do thionscadal DERRIS agus inar chuidigh siad le heolas agus uirlisí a cruthaíodh leis an tionscadal a scaipeadh ar FBManna eile.

Ba dhúshlán mór é rannpháirtíocht FBManna i ngníomhaíochtaí an tionscadail i ngach ceann de na cathracha, rud a sháraigh rannpháirtíocht eagraíochtaí trádála.

Le hullmhú an Phlean Chomhtháite um Oiriúnú Ceantair in Torino, réitíodh an bealach do ghníomhaíocht pleanála oiriúnaithe uirbigh níos cuimsithí trí mheitheal idirearnála a chruthú maidir le hoiriúnú don athrú aeráide agus struchtúr le haghaidh rannpháirtíocht páirtithe leasmhara.

Anuas ar leibhéal íseal feasachta faoi rioscaí a bhaineann leis an aeráid agus faoi na roghanna maidir le maolú riosca, is cosúil go bhfuil infhaighteacht acmhainní airgeadais (cistiú, iasachtaí sonracha agus/nó ionstraimí fioscacha) ina toisc teorannaithe ríthábhachtach chun oiriúnú don athrú aeráide a chur chun feidhme.

Bhí an tionscadal á mhaoiniú ag an gclár LIFE. B’ionann an buiséad iomlán agus breis agus EUR 1,3 milliún, ar mhaoinigh an tAontas 60 % de (EUR 790,299). Ní raibh sé d’aidhm ag an tionscadal tairbhí eacnamaíocha díreacha a sholáthar, agus ní dhearnadh cainníochtú ar na costais a seachnaíodh a bhuí le bainistíocht riosca fheabhsaithe. D’éirigh leis an tionscnamh feasacht a mhéadú maidir le rioscaí aeráide i measc FBManna, feabhas a chur ar an eolas atá ar fáil chun ullmhacht maidir le riosca tubaistí agus oiriúnú don athrú aeráide a mhéadú do FBManna, agus tacú le Pleananna Gníomhaíochta um Oiriúnú Cuideachtaí a dhearadh.

Reáchtáladh an tionscadal DERRIS ón 1 Meán Fómhair 2015 go dtí an 30 Meán Fómhair 2018; cuirtear gníomhaíochtaí UNIPOL, amhail tacaíocht d’údaráis áitiúla ar spéis leo samhail na comhpháirtíochta poiblí príobháidí a mhacasamhlú, cruinnithe le FBManna a eagrú agus uirlis CRAM a thabhairt cothrom le dáta, ar fáil go dtí 2023.

Tá peirspictíocht fhadtéarmach ag Pleananna Gníomhaíochta maidir le hOiriúnú do Chuideachtaí; déantar athbhreithniú bliantúil ar na pleananna, lena n-áirítear an measúnú ar riosca aeráide agus sainaithint na freagartha.

Marjorie Breyton
UNIPOL GRUPPO S.P.A.
Via Stalingrado 37, 40128 Bologna, Italy
Tel.: + 39 051 5072375
E-mail: marjorie.breyton@unipolsai.it